Page 75

جلد چهارم کتاب دعوی و اگر شخصی دعوی کرد انگور را که موجود بود در دست مدعی علیه اشارت کند بان و حاجت نیست بذکر صفت و وزن و نوع آن واگر دعوی کرد آن انگور را که دین بود پس اگر بود دعوای آن دروقت وجود آن در بازار چاره نیست از بیان کردن قدر و نوع و صفت آن پس بگوید مدعی که این قدر انگور طایفی سفید یا سرخ است و ذکر کند اینکه سره است یا میانه و اگر بود دعوای آن بعد از نابود شدن آن از دستهای مردم در آن باز اریکه فروخته می شد دران بگوید قاضی بمدعی که چه اراده داری اگر گفت که انگور را اراده دارم نشنود قاضی دعوای اورا واگر گفت قیمت انگور را اراده دارم امر کند مدعی را ببیان نمودن سبب آن زیرا که اگر انگور بهای چیزی فروخته شده باشد فسخ میشود عقد فروختن بسبب قطع شدن انگور از دستهای مردم چنانچه در درم با دینار یا که بهای چیزی فروخته شده باشند واز دست مردم قطع شوند عقد بیع فسخ میشود و اگر باشد بسبب عقد سلم یا بسبب هلاک گردانیدن یا بسبب قرض ساقط نمیشود بلکه طلب کند مدعی از مدعی علیه قیمت آن انگور را اگر مدعی انتظار میکرد تا وقت وجود آن همچنین گفته است امام ظهیر الدین رح همچنین ذکر شده است در کتاب جزانیه واذا ادعى نوعين من العنب بان ادعى لفين من العنب الطائفي العلاني الحلو الوسط لايدان يقول من الطائفي كذا ومن العلاني كذالان بذان ذلك لايدري القاضي باي قديم يقضي من كل نوع فعلى قياس هذه المسألة اذا باع الفين من العنب الطائفي العلاني ولم يبين مقدار كل نوع منه ينبغي ان لا يجوز ما فيه من الجهالة المفضية الى المنازعة (خرانة المفتين) اگر شخصی دعوی نمود دو قسم انگور را باینگونه که دعوی کرد بر شخصی ہزار من انگور طایفی و علانی شیرین میانه را نا چارست از اینکه بگوید مدعی که از انگور طائفی اینقدر هست و از انگور علائی اینقدر هست زیرا که بدون این بیان قاضی نمیداند که بچه مقدار حکم کند از هر نوع از آنها پس بناب قیاس این مسئله وقتی که فروخت ہزار من انگور طائفی و علائی را و بیان نکرد مقدار هر نوع را از ان انگور میشاید که رو انشود این فروختن زیرا که درین جهالتی است که مفضی