Page 451

جلد چهارم ۴۴۶ کتاب الدعوى الغیر حق و قال ذوالید زوجتی و المرأة تصدق ذا الید یحکم بالنکاح للخارج کما اذا ادعى الخارج الشراء من زید و صاحب الید ایضاً ادعى الشراء من زید و زید صدق صاحب الید یقضى ببينة الخارج (فتاوی بزازیة) و در فتاوای خجندی ذکر کرده است که اگر مردی خارج گواهان گذرانید برینکه این زن منکوحہ من است در دست ذوالید بغیر حق است و ذوالید گفت که زن منست و زن تصدیق کرد ذوالید را حکم کرده شود بنکاح مرد خارج چنانکه دعوی کند مرد خارج خریدن را از زید و ذوالید نیز دعوی کند خریدن را از زید و زید راست بگوید ذوالید حکم کرده می شود بگواهان خارج و لو تفرد احدهما بالدعوى و المرأة تجد فاقام البيئة وقضى بها القاضی له ثم ادعى آخر و اقام البینة على مثل ذلک لا یحکم بها الا ان یوقت شهود الثانى سابقا (بدایع) و صورة المسألة ادعى انه تزوجها العام و اقام بینة على ذلک فقضى له ثم ادعى آخر نکاحها قبل العام تسمع ویقضى له بها و كذا اذا كانت المرأة فى يد الزوج ونکاحه ظاهر لا يقبل بينة الخارج سواء لم يؤرخا او ارخا على سواء او ارخ احدهما دون الآخر لاعلى وجہ السبق بان نکاحہ کان قبل نکاحہ فحيينذ يقبل بینة الخارج ولا يقبل بينة ذي اليد الا اذا وقت ذوالید فقال تزوجتها قبل ان يتزوج الخارج ثم جددنا العقد بعد ذلک فحينئذ لا يندفع بینة ذى اليد كذا فى فصول العمارية (هداية وتكمله و شرح وقایه وجامع و اگر یکی از دو مدعیان تنها بود بدعوی نمودن زن و زن منکر شد و مدعی شاهدان گذرانید و قاضی حکم کرد بشاهدان او بعد از ان مرد دیگر دعوی کرد و گواهان گذرانید حکم نمی کند قاضی بگواهان او مگر وقتی که گواهان او تاریخ بگویند پیشتر از نکاح اول و صورت فایده تفرد یکی از دو مدعیان بنکاح در اول مسألة