Page 294

جلد چهارم ۲۸۹ کتاب الدعوی دفع نشو د خصومت در این مسئله و مدعی گواهان بگذراند و قاضی حکم کر د برای او بعد از ان آمد انغایب که اقرار برای او شده است و گواهان گذرانید قبول کرده می شود گواهان او وان لم يدع الملك المطلق بل ادعى عليه الفعل ( الدر المختار) بان قال المدعى الداو دارى غصبتها منى او سرقتها منى او اودعتها عندك او اسنان منى اوارتهنتها منى وقال المدعى به الدار ايها الفلان الغائب اودعها عندی او غصبتهامنه او غير ذلك لا نتدفع الخصومة وان اقام ذو اليد البيئة على الوديعة (همك سعد عيني) واگر مدعی دعوا ملک مطلق نکرد بلکه دعوی کر د برد و اسب فعل را چنانکه گفت که این سرای از من است که غصب کرده از من یا فقیر از من انرا یا امانت نهاده ام انرا نزد تو یا با جاره گرفته انرا از من یا گرو گرفته انرا از من و گفت آن کسیکه سرای در قبیله اوست کماین سرای مر فلان غائب است امانت نها ده انرا نزد من یا غصب کرده ام انرا از ان غائب یا دیگر از و فعل دیگر را غیر ازین دفع نمی شود خصومت مدعی اگر چه ذو الید گواهان بگذراند بر ودیعت نهادن غائب والخرا دعو الفعل على ذى اليد فدفعه ذو اليد بواحد مما ذكر و برهن فانها نتدفع لدعوى المطلق كما في البزازية (لجر فايق واشار الشارح الى هذا ايضا بقوله بخلاف غضب منى أو غصبه من فلان الغائب حيث تندفع وهل تندفع بالمصدر بان قال المدعى هـذا ملکی معصوبى و المدعى عليه غصبه فبرهن ذو اليد على الايداع ونحوه والصحيح انها تدفع اذال لسرقة بحيث لا نند قع كماني بيانة المفعول ومثال الشرقية ان يقول هذا ملكى في بك سرقة (قاضي خان وعالمگیری ورد المحتار ومجلی) اما گر مدعی دعوای فعل را بر غیر ذو الید کر د و ذو الی دفع کرد انرا بیکی از آنچه ذکر کرده شده و شاهدان گذرانید بان دفع خود پس دفع می شود دعوای مدعی چنانکه در دعوای ملک مطلق دفع میشود چنا نچه مذکور است در کتاب بزازیه و نیز شارح در کتاب در مختار رحمة الله تعالی باین حکم اشارته کرده باین قول خود که بخلاف آنکه بگوید مدعی که غصب کرده شده از من یا غصب کرده انرا از من فلان غائب درد بود شاهدان گذراند بانکه امانت نهاده است آنرا فلان غائب که در اینجا دفع میشود خصومت و آیا بلفظ مصدر فقیع فائده در اینکه مدعی دعوی فعل کند و ذو اليد از وجوه مذکوره دفع کند