Page 225

جلد چهارم ۲۲۰ کتاب دعوی قال المتقدمون من اصحابنا رحمهم الله تعاد عواه البراء تعن الدعوى لا يكون اقرارا وخالفهم فيها المتاخرون رحمهم الله تعاو قول المتقدمين رحمهم الله اصح (قاضیخان) مردی دعوی کرد بر مردی مالی را و مدعی علیه گفت که مدعی ابراء کرده است مراین ازین دعوی پس قاضی وهم کرد که این گفته مدعی علیه اقرارست بمال پس سوگند داد مدعی را بر ابراء پس درینصورت آیا سوگند داده میشود مدعی علیه را بر مال بعد از بین گفته است امام خصاف رحمه الله که سوگند داده میشود و همچنین گفته است شیخ امام اکبر محمد بن فضل رحمه الله که مدعا علیه را سوگند داده میشود و این گفته مدعی علیه که مدعی ابرا کرده است مراین از دعوی اقرار بمال نمی شود و واجب است بر قاضی که بپرسد از که ایا تراگواهان است بآنمال پس اگر گذرانید گواهانرا بآنمال بعد از ان سوگند داده میشود مدعی را بر ابراء کردن و اگر نبود مدعی را شاهدان بر مال سوگند داده میشود مدعی علیه را بر بر دعوای او مال را و دعوای او ابراء کردن مدعی را اقرار نمیشود بمال پس اگر مدعی علیه کرد گذشته میشود و اگر منع آور د از سوگند سوگند داده می شود مدعی را بر ابراء کردن این تو هم قاضی که دعوی کردن ابراء اقرار است هیچ چیزی نیست و گفته است امام خصاف که درین مسئله اختلاف کرده اند مشایخ رح گفته اند متقدمین از اصحاب ما که دعوای ابراءکرد از دعوی اقرار نیست و متاخرین مخالف شده اند از ایشان و قول متقدمین صحیح تر است رجل وَ هَبْ ارضا من ميراث ابيه وسلم فجاءت امراة الميت وادعت على الموهوب ان الارض رضها وازالورثة قسمو الميراث وازالارض وقعت في قسمتها ز الواهب هب الارض بعد ذلك وادعى الموهوب له از القسمة كانت قبل الهبة ووقع الارض في قسمة الواهب وعجز الموهوب له عن اقامة البيئة على ما ادعى وطلب يمين المرأة تعلقت