Page 549

جلد دوم ۵۴ كتاب الشهادة از ان عده یا بعد از ان تاوانده می شوند برای صاحب دین و آن دو شاهد رجوع کنند بتاوان آن دین بران دیندار تا مدت آن که یکسال است همچنین ذکر شده است در کتاب خلاصة الفتاوى و هر صاحب دین را در گرفتن تاوان اختیار است اگر خواهش او شود بگیرد از دین دار خود و اگر رضای او شود بگیرد از شاهد همچنین ذکرا شده است در کتاب مبوط و خلاص می شود آن دو شاهد از تاوان بقبض کردن صابت دین آن دین خود را از دیندار پس از گذشتن آنمدت پس اگر آن دینی که بر دیندار بود هلاک شد بسبب مردن آن دین دار مفلس درینصورت رجوع بآن تاوان نمیکنند آن دو شاهد بران صاحب دین همچنین ذکر شده است در کتاب خلاصة الفتاوی و اگر آن دیندار آنمدت را که شاهدان تا آن مدت شاهدی بمهلت را داده بودند ساقط کرد تاوان ده نمی شوند آن شاهدان ولو ادعى رجل على رجل الف درهم فاقام به عليه شاهدين واقام المشهود عليه بالالف شاهدين انه ابراه منه او شهدانه ابراه من كل قليل وكثير يدعى عليه فعدلوا واجمعت البينتان عند القاضى فانه ينبغى له ان لا يسمع من الشهود الذين شهد وا على المال فان اخذ القاضى بشهادة شهود البراءة فقضى بها ثم رجعوا فان القاضي يكلف المدعى اقامة البيئة بالالف ثانية ولا يلتفت الى ما مضى اذا اراد ان يضمن شهود البرائة لانه لو يقض بشهادتهم على اصل المال ومتى اعاد البيئة لخصمه فى ذلك شهود البراءة الذين رجعوا لانه يدعى عليهم الضمان فلا تصح اقامة البيئة على الدين الا بحضرة الشهود لا بحضرة خاتم سلام ندار صحیح و ابراء مدافع شاهد داه با بپرداخت تنبيه الأبرار