Page 804

(٧٧٤) ( جلد سوم ) ( شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبدالرحمن خان ) ( سراج التواريخ ) هزار کان نامسعود ناشناخته رحل اقامت انداختند وهزار کان در کوه چقماق در شده سنگر وسد سدیدی برای دفع عبور افواج پادشاهی برافراخته مترصد قتال نشستند و از آنسوی عرض و با درین گروه باغیه هزاره حادث گردیده بدون محاربه ومقاتله هزاران تن از مرض مذکور رخت حیات چیده رشته امید بریدند واز بخشی اشرار هزاره را طناب اتفاق از هم گسسته باعث افشار جمعیت ایشان شد و در خلال اینحال بروز بیست و چهارم ماه رمضان سید جعفر خان کتری از حکومت غوری معزول شده بفرمان طلب در کابل آمده در دفتر سنجش بقطع محاسبات زمان حکومت خویش نزد میرزا محمد حسین خان و یارانش مامور گشت و از طرف غزنین لشکر الوسی طوایف وردک واندری و تاجیک وهزاره محمد خواجه وجیم ماردسته و چغتو باصد تن از سواران نظام بسر کرد گی غلام حسین خان بن گلستان خان هزاره محمد خواجه وغیره بزرگان طوایف مذ کوره که بفرمان حضرت والا از راه سراب و ناهور روی بسوی مالستان نهاده بودند و از آنجا شیوه بگیرید ان عبد الصمد خان و محمد نبی خان مالستانی پیوسته راه موضع میر آدینه پیش گرفته در انجا فرو کش کردند و از جانب کلات فقیر محمد خان حاکم آنجا با پیادگان ساخلو ولشکر ایلجاری مردم توخی و هوتک وغیره که بفرمان والا از کلات ره نورد علاقه چنه کور شده بود وارد آنجا گردیده باردوی سابق که هزارگان دای چوپانرا چنانچه گذشت قتل وغارت واسیر کرده بار اقامت کشوده بودند پیوست و همچنین سردار عبدالله خان حکمران قندهار برادر خود محمد یوسف خان را که بتازگی از هرات آمده درک ملاقات او را حاصل کرده بود با محمد اعظم خان بارک زائی ومحمد عظیم خان الکوزائی برکاشت که قامت سواران و پیادگان طوایف قندهار و اطراف آنرا گرد آورده خود را در علاقه چنه کور رسانند و هم قور خانه بسیار از قندهار جانب ارزگان که قورخانه آنجا را بغاه هزاره تاراج کرده بودند حمل و نقل داد و نیز نور محمد خان کرنیل با چهار صدتن از بقیه فوج مقیم ششکی راه هزار جات بر گرفته و دویست تن را از باقی فوج پیاده آنجا مأمور باقامت کلات کرده خود داخل باغستان هزاره شده بكرنیل فرهاد خان در علاقه قلندر ملحق گشت و از آنسوی سردار محمد عظیم خان سه پای که سر از جیب تمرد کشیده بود باجم غفیری از هزارگان شریر کتل کشکول را بعزم راه گیری سردار عبد القدوس خان که در گیزاب بود استحکام داده استوار نشست تا که سردار نامدار مذکور از اقامتگاه خود روی برتاش بسوی چوره ومساکی هزارگان بدکیش نهاده چون بكتل مذکور رسیده عبور کرد سردار محمد عظیم خان که سر راه بروی تنگ گرفته بود آهنگ جنك با ساقه سپاهیکه در تحت رایت سردار عبدالقدوس خان بود نموده و محاربه سخت روی داده لختی از لشکر پادشاهی را قتیل و مجریح ساخته هزیمت در افواج سردار عبدالقدوس خان انداخته و چندی از دولتخواهان را دستگیر کرده غالب آمد واسب و اسلحه بسیار از افواج پادشاهی را قهراً و قسراً متصرف شد و سردار عبد القدوس خان داخل علاقه چوره شده و مردم آنجا را که سر در داشته بودند بدون محاربه در قید اطاعت آورده از جمله یکقلعه واقع را متصرف گردید و چندی متر صدانه اقامت ورزید و مقارن اینحال برگد زیردست خان با افواج نظام و بی نظام و انوائیکه از هرات راه هزارجات بر گرفته و در ارزگان رسیده اقامت گزیده بود با مردم علاقه ارزگان که شورش آغازیده بودند در آویخته و بسیار تن از همدیگر را خون هلاكت ریخته آخر الامر اشرار هزاره مغلوب گردیده و به در بند از قلاع متینه ایشان بتصرف سپاه نصرت همراه و برکد زیردست خان در آمده دو صد و پنجاه تن از عهده داران نام و نشان و دختران آنقوم شریر اسیر و دستگیر لشگر ظفر پیکر زیردست خان شده فتح حاصل اولیای دولت گشت و خود برگد مذکور زخم برداشته بعد هزارگان اطرافش را گرفته در تنگنای محاصره انداختند و هم در خلال این قتال و جدال دوازده ضرب توپ که دولت افغانستان از فرنگستان خریده و در کراچی بندر رسانیده شده بودند از عریضة منشی محمد حسن خان نگران اسباب عزل سید جعفر کتری از حکومت غوری