Page 604

( ٥٧٤ ) ( جلد سوم ) ( شرح سلطنت اعليحضرت امير عبد الرحمن خان ) ( سراج التواريخ ) را نزد خود نگاه نمود ومقارن اینحال سید شیر محمد نام خوستی و برادر ملك قاضي که مامور تسلیت و استمالت ملا علاؤ الدین و بزرگان جانی خیل شده بودند باقاضی میر هاشم خان و پسر قاضی عبدالرحمن متوفی همراه گلبدین نام برادر ملا علاؤ الدین و کمال خان عمزادۀ او وهشت تن از مریدان ملای مذکور و پنج تن از بزرگان جانی خیل ونور الله خان حاجی میدان و دهباشی گلیاز خوستی و شهداد و میرکامان صبری که تا اینوقت ره نورد وادی جهالت بودند از راه امانت قر آنها بسر گرفته حاضر مجلس اطاعت شدند و دو راس بز نزد سردار شیریندلخان با خود حاضر آورده بزبان معذرت عفو جنایت خویش خواستند و همه تسلی یافته مطمئن الخواطر گردیدند و خود ملاعلاؤ الدین که عارض(۱) کرده و قرار داده پیام فرستاده بود که پس از صحت یافتن با بزرگان جانی خیل نزد سردار شیریندلخان حاضر خواهد شد و سبب عارض او این بود که با بزرگان جانی خیل چشم انتظار به نيك و بد شدن حالت بزرگان مش خیل که از انجا بحضور انور والا فرستاده شده بودند نهاده از آمدن در نزدسردار شیریندلخان بهانه تبعا تمان سر باز زد و آنگاه که بزرگان مش خیل از حضور مرحمت ظهور اقدس والا بعطای خلعت گردن مفاخر برافراخته و زندانیان ایشان خلاصی یافته و بزرگان و بزرك زادگان درجۀ اول از مردم منگل که شرفیاب دربار معدلت مدار شده بودند با بزرگان درجۀ دوم بنام ملازمت دولت در کابل نگاهداشته شده تنخواه و خرج ولباس برای ایشان معین گردیده بزرگان درجۀ سوم رخصت باز گشت داده شدند ملا علاؤ الدین و بزرگان جانی خیل از راه اطاعت نزد سردار شیریندل حاضر گشته سر بخط فرمان نهادند چنانچه بیاید و در خلال احوال مذکوره ملا خلیل آخوند زاده که دست بیعت و اطاعت بحضرت والا داده و راه تدمیرخان جندول که از انقیاد سرباز زده بودبر گرفته بود در موضع میان کلی بالای خان موصوف تاخته باهم در آویختند ومحاربه سخت روی داده آخر الامر شصت تن از همراهان ملا خلیل مقتول و مجروح گشته از آن جمله دو تن از مریدان ملا دین محمد مرحوم معروف بمخك عالم اندری بودند که بقتل رسیدند وملا خلیل پشت بحك داده رو بمسکن خویش نهاد و از حالت هزیمتش عرض پرداز پایه سریر سلطنت شده در ذیل عریضه اش این عبارت را نیز رقم کرد که هر چند مغلوب شدم وليكن چمقیل ازان وجهه حالا و پس ازین تمام شیران بیشۀ اطاعت ودلیران بیضۀ خدمت كمر ببیعت پادشاه اسلام چست بسته و درست ایستاده اند و رشتۀ بیعت را بايمان مؤکد منعقد کرده در گفتار و کردار خویش استوارند و تا جان دارند همت بر استیصال خان جندول که روباه سعادت اطاعت برتافته است میگمارند و بمصداق این نوشته اش چند تن از علماء و بزرگان آنجا را کسیل درگاه عالم پناه نمود که دست بیعت در کابل بحضور اقدس داده ورشتۀ اطاعت را بگردن نهاده بازگردند چنانچه ایشان شرف بار حاصل کرده پس از بیعت راه مراجعت بر گرفتند و هم مقارن اینحال عريضۀ جان محمد خان حاکم هزارۀ دای زنگی و محمد امير بيك ابا خاني ومير يوسف بيك لعل ومير ابراهيم بيك سرجنگل بپایه سریر سلطنت رسیده حضرت والا را برمكانه ومذاكره ایشان در فراز کتل چرخ با میر محمد عظيم بيك سه پای که از پیش رقم گشت اطلاع دست داده نگار فرمود که امر خلعت و رقم سرداری مير محمد عظيم بيك را که رهسپار طریق اطاعت و خدمت دولت گردیده است تلقی بقبول نموده منظور کردیم فقط وامر منا کحت خواهر محمد عظيم بيك را محول بمران مذکوره فرموده مرقوم داشت که خود آنها برضاو میل خواطر اقوام وعشاير دختر رشتۀ مزاوجت را اگر بخواهند انعقاد دهند والا حکمی در دختر کس بکسی داده نمیشود و جان محمد خان از صدور اینحكم والا میرمحمد عظيم بيك سه پای را آگهی داده نزد خود طلبید و او اول مکتوب فرستاده وعدۀ آمدنش رادر موضع بر کرداد و ثانیاً پیام فرستاد که پس از روز سیزدهم محرم رهسپار درگاه عالم پناه شده از تاثير سدۀ عليا دامن امید خواهد آمود چنانچه شرفیاب حضور شدن او مرقوم شده می آید انشاء الله تعالی وهمدرین آوان از عرایض واقعه نگاران ولایت ترکستان بگوش صدق نیوش حضرت والا رسید که میر دولت خان اند خوی ومير محمد عظيم بيك درزابی دل بفرار کردن نهاده و باهم قرار داده اند که از راه شلات بروی بوادی جهالت نهاده در مملکت مقبوضۀ دولت روس روند و هم میرزا محمد رضا نام نویسندۀ جنرال غلام حیدر خان وردك كه سردار محمد سرور خان بن امير محمد اعظم خان مرحوم را چنانچه در اواخر جلد دوم بشرح رفت بقتل رسانیده از راه فرار در بخارا رفت و نویسندۀ مذکورش باز مانده اینوقت در سلك خادمان سردار (۱) عارض خود را بتکلف مریض نشان دادن شرح حال ملا خلیل آخوند زاده وصول عريضة حاكم هزارۀ دای زنگی بحضور انور شرح حال بدخواهان دولت که در ترکستان بودند