{"book":"adl0009","page":604,"text":"( ٥٧٤ )\n\n( جلد سوم ) ( شرح سلطنت اعليحضرت امير عبد الرحمن خان ) ( سراج التواريخ )\nرا نزد خود نگاه نمود ومقارن اینحال سید شیر محمد نام خوستی و برادر ملك قاضي که مامور تسلیت و استمالت ملا\nعلاؤ الدین و بزرگان جانی خیل شده بودند باقاضی میر هاشم خان و پسر قاضی عبدالرحمن متوفی همراه گلبدین نام\nبرادر ملا علاؤ الدین و کمال خان عمزادۀ او وهشت تن از مریدان ملای مذکور و پنج تن از بزرگان جانی خیل\nونور الله خان حاجی میدان و دهباشی گلیاز خوستی و شهداد و میرکامان صبری که تا اینوقت ره نورد وادی جهالت\nبودند از راه امانت قر آنها بسر گرفته حاضر مجلس اطاعت شدند و دو راس بز نزد سردار شیریندلخان با خود حاضر\nآورده بزبان معذرت عفو جنایت خویش خواستند و همه تسلی یافته مطمئن الخواطر گردیدند و خود ملاعلاؤ الدین\nکه عارض(۱) کرده و قرار داده پیام فرستاده بود که پس از صحت یافتن با بزرگان جانی خیل نزد سردار شیریندلخان حاضر\nخواهد شد و سبب عارض او این بود که با بزرگان جانی خیل چشم انتظار به نيك و بد شدن حالت بزرگان مش خیل که\nاز انجا بحضور انور والا فرستاده شده بودند نهاده از آمدن در نزدسردار شیریندلخان بهانه تبعا تمان سر باز زد و آنگاه\nکه بزرگان مش خیل از حضور مرحمت ظهور اقدس والا بعطای خلعت گردن مفاخر برافراخته و زندانیان ایشان\nخلاصی یافته و بزرگان و بزرك زادگان درجۀ اول از مردم منگل که شرفیاب دربار معدلت مدار شده بودند\nبا بزرگان درجۀ دوم بنام ملازمت دولت در کابل نگاهداشته شده تنخواه و خرج ولباس برای ایشان معین\nگردیده بزرگان درجۀ سوم رخصت باز گشت داده شدند ملا علاؤ الدین و بزرگان جانی خیل از راه اطاعت\nنزد سردار شیریندل حاضر گشته سر بخط فرمان نهادند چنانچه بیاید و در خلال احوال مذکوره ملا خلیل\nآخوند زاده که دست بیعت و اطاعت بحضرت والا داده و راه تدمیرخان جندول که از انقیاد سرباز زده بودبر گرفته\nبود در موضع میان کلی بالای خان موصوف تاخته باهم در آویختند ومحاربه سخت روی داده آخر الامر شصت\nتن از همراهان ملا خلیل مقتول و مجروح گشته از آن جمله دو تن از مریدان ملا دین محمد مرحوم معروف\nبمخك عالم اندری بودند که بقتل رسیدند وملا خلیل پشت بحك داده رو بمسکن خویش نهاد و از حالت هزیمتش\nعرض پرداز پایه سریر سلطنت شده در ذیل عریضه اش این عبارت را نیز رقم کرد که هر چند مغلوب شدم\nوليكن چمقیل ازان وجهه حالا و پس ازین تمام شیران بیشۀ اطاعت ودلیران بیضۀ خدمت كمر ببیعت پادشاه اسلام\nچست بسته و درست ایستاده اند و رشتۀ بیعت را بايمان مؤکد منعقد کرده در گفتار و کردار خویش استوارند\nو تا جان دارند همت بر استیصال خان جندول که روباه سعادت اطاعت برتافته است میگمارند و بمصداق این نوشته اش\nچند تن از علماء و بزرگان آنجا را کسیل درگاه عالم پناه نمود که دست بیعت در کابل بحضور اقدس داده ورشتۀ\nاطاعت را بگردن نهاده بازگردند چنانچه ایشان شرف بار حاصل کرده پس از بیعت راه مراجعت بر گرفتند و هم\nمقارن اینحال عريضۀ جان محمد خان حاکم هزارۀ دای زنگی و محمد امير بيك ابا خاني ومير يوسف بيك لعل\nومير ابراهيم بيك سرجنگل بپایه سریر سلطنت رسیده حضرت والا را برمكانه ومذاكره ایشان در فراز کتل\nچرخ با میر محمد عظيم بيك سه پای که از پیش رقم گشت اطلاع دست داده نگار فرمود که امر خلعت و رقم سرداری\nمير محمد عظيم بيك را که رهسپار طریق اطاعت و خدمت دولت گردیده است تلقی بقبول نموده منظور کردیم فقط\nوامر منا کحت خواهر محمد عظيم بيك را محول بمران مذکوره فرموده مرقوم داشت که خود آنها برضاو میل\nخواطر اقوام وعشاير دختر رشتۀ مزاوجت را اگر بخواهند انعقاد دهند والا حکمی در دختر کس بکسی داده\nنمیشود و جان محمد خان از صدور اینحكم والا میرمحمد عظيم بيك سه پای را آگهی داده نزد خود طلبید و او اول\nمکتوب فرستاده وعدۀ آمدنش رادر موضع بر کرداد و ثانیاً پیام فرستاد که پس از روز سیزدهم محرم رهسپار درگاه\nعالم پناه شده از تاثير سدۀ عليا دامن امید خواهد آمود چنانچه شرفیاب حضور شدن او مرقوم شده می آید انشاء الله تعالی\nوهمدرین آوان از عرایض واقعه نگاران ولایت ترکستان بگوش صدق نیوش حضرت والا رسید که میر دولت\nخان اند خوی ومير محمد عظيم بيك درزابی دل بفرار کردن نهاده و باهم قرار داده اند که از راه شلات بروی\nبوادی جهالت نهاده در مملکت مقبوضۀ دولت روس روند و هم میرزا محمد رضا نام نویسندۀ جنرال غلام حیدر\nخان وردك كه سردار محمد سرور خان بن امير محمد اعظم خان مرحوم را چنانچه در اواخر جلد دوم بشرح\nرفت بقتل رسانیده از راه فرار در بخارا رفت و نویسندۀ مذکورش باز مانده اینوقت در سلك خادمان سردار\n\n(۱)\nعارض خود\nرا بتکلف\nمریض نشان\nدادن\n\nشرح حال\nملا خلیل\nآخوند زاده\n\nوصول\nعريضة حاكم\nهزارۀ دای\nزنگی بحضور\nانور\n\nشرح حال\nبدخواهان\nدولت که\nدر ترکستان\nبودند","chars":3981,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/00604.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/604","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/604","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}