Page 509

(٤٨١) ( جلد سوم ) ( شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبد الرحمن خان ) ( سراج التواريخ ) آمده در قلعه شاهی واقع دره نور حاضر لشکر گاه شده امان مال وجان خواستند و سپهسالار در بحال بایشان لام نعمى نگفته بلکه بمواجهه ایشان سه صد تن از پیادگان نظام را با مردم ایلجاری تکاب و محمد شاه خان حاکم آنجا امر بفراز شدن کوه کرده حکم داد که تابکیتن را از متمردین در کوه به بینند و بیابند بکشند یا زنده گیرند و خود با سپاه نظام و توپخانه از قلعه گاه مراجعت کرده در گمان فروکش نموده اقامت گزید و بته و آخر وی را از سبب دشوار بودن عبور در موضع كزوك فرود آورده تعقرب تو پها را نیز در انجا گذاشته نقل دادن نتوانست و چهار ضرب را بزحمات شاقه در لشکر گاه رسانیده بعد اقامت پیاده وسوار سپاه را بقطع اشجار و در و بدن زراعات وتخريب قلاع و تدمیر عقار آن مردم بدکردار کماشت و یکضرب توپ را در بندر بکه بم یورش خصم از آنجا بود مقرر داشت و مناصفه مردم ساورا که قبل از محاربه از راه اطاعت حاضر شده طریق خدمت سپرده بودند از عطای خلایع بنواخت و تنها بگرفتن عشر شرعی از ایشان اكتفا کرده بدیگر تکالیف شان نپرداخت و اتامیرا که پس از حصول فتح از خوف حاضر آمده طالب امان شده بودند امان داده باج و خراج وبرمحال برعهده ایشان گذاشت و مقارب اينحال طره باز خان موسى خيل وملك حيدر برادر ملك اکبر جارباشی که طریق بغاوت سپرده با دیگر مفسدین در اغوای مردم سکنه جمال روز بسر می بردند از رفقای خویش روی برتافته از راه انابت نزد سپه سالار حاضر آمده امان جان یافتند و هم بزرگان مواضع جتا و مندال ولاج درك وشفه را که بپای اطاعت پیش آمده بودند خلعت عطا کرده سيف اله خان نامی را با دو تن از بزرگان قوم نیازی و چهل تن مردم مسلح جهت تحصیل مالیات دیوانی با ایشان همراه کرده برخصت مراجعت داد و هم در بنوقت محمد شریف خان که مأمور بست مالیات علاقه کامدیش شده بود هشتاد و هشت میل تفنگ وهشتاد عقد گوسفندان نظامی از مال عصمت الله خان جبار خیل از انجاد ستیاب کرده نزد سپهسالار آورد و او تحویل میگزین دولتی کرد و همچنین بزرگان و ایگل و جانته گل با سید غلام بادشاه که مأمور ایالت ایشان شده بود نزد سپهسالار حاضر آمده هجده میل تفنگ از مال خان مذکور و هفت میل از مال فیض محمد خان با بكر خيل اينان نيز با خود آورده تحویل میگزین پادشاهی شد و تمامت مردم دره جات باغستان پیهم از راه اطاعت نزد سپهسالار غلام حیدر خان آمده مطيع و منقاد گشتند الا مردم کنده گل که نزدیک کافرستانست همچنان با دسته جهالت خویش مانده دیگران همه رشته اطاعت بگردن نهادند و تاروز شانزدهم ماه ربیع الاول فرمان پذیر سلطنت گردیده اراضی کلان بامر حضرت والا بدویست تن پیادگان ساخلو که محافظ قلعه شاهی و نواحی آن بودند سپرده شد و صاحبانش را در نهر شاهی جلال آباد مسکن داده آمد و از روز اول این محاربه تا انجام کار چهل و چند تن از سپاه نظام مجروح و شانزده تن مقتول گشته چهل و چهار نفر از مردم ایلجاری زخم دار وده تن کشته شدند و انگاه که نظم و نسق بروی کار آمده امور حکومت در بین آنمردم رواج گرفت بیست و دو نفر از مردم کامدیش و ده تن از بزرگان وايكلى وچهار تن از متن و دو تن از مجگندول و دو تن از برکوت را که مجموع چهل تن شوند با عیال واطفال ايشان برسم کروکان سپه سالار نگاهداشته دیگر انرا بر خصت مراجعت داد و سید غلام بادشاه را جهت حصول وجوه ماليات با ایشان همراه ساخت و درین اثنا عیال واطفال نظام الدینخان که این آتش فتنه افروخته او و چندتن دیگر بود از دره پیج دستگیر پیادگان ساخلو الردسته محمد شاه خان سرتیب شده خود نظام الدین بقتل رسید و در محاربات مذکوره هزار و هشتصد تن از کشتگان متمردین بقلم حساب آمد ( ذكر منشوریكه از حضور حضرت والا ) ( در باب تعیین حدود هرات شرف صدور یافت ) ذکر منشور حضرت والا چون در بین قاضی سعد الدینخان و حکمران هرات و کرنیل رجوی چنانچه از پیش رقم شد در باب نقطه فاصله قرار دادن و برج علامت برافراختن بزیر قلعه خرابه قرتیه و غیره مواضع گفتگو و مکابره دست داده و ماجرا از عريضة قاضي مذكور بحضور حضرت والا رسیده در روز جمعه هجدهم ماه ربیع الاول منشور ذیل بنام قاضی سعد الدینخان و محمد سرور خان حکمران هرات از حضور سعادت دستور اقدس والا شرف صدور یافت نقل منشور که اگر چه کرنیل رجوی از خیر افغانسان بنابر خیر دولت انگلیس نمیگذرد و راضی بنقصان مردم افغان حضرت والا