Page 411

(۳۸۳) ( جلد سوم ) ( شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبد الرحمن خان ) ( سراج التواريخ ) سردار عبد القدوس خان بهرات سردار محمد ایوب خان که از قندهار عزیمت یافته راه هرات بر گرفته بود وارد ده مغلان اسفزار شده از توجه سردار عبدالقدوس خان بجانب هرات آگاه گشته چنانچه از پیش اشارت رفت از انجا رهسپار قاین و بیرجند شد و اعلیحضرت امیر عبد الرحمن خان با آنکه جنرال فرامرز خانرا باهزار سوار بتعاقب او گماشته بود بدان اکتفا نفرموده در روز دوازدهم ماه ذی الحجه سال ۱۲۹۸ هزار و دوصد ونود وهشت هجری سردار محمد یوسف خان حاکم فراه را فرمان کرد که سپاه نظام مقیم فراه را در هرات فرستاده خودش با خوانین آنجا بمحافظت سرحد مواظب باشد و نیز جنرال فرامرز خانرا که از تعاقب سردار محمد ایوب خان بی نیل مقصود مراجعت کرده بود امر شد که در فراه اقامت گزیند و مقارن اینحال سردار محمد حسن خان را که با يك فوج پیاده و دو ضرب توپ از ترکستان رهسپار معاونت سردار عبدالقدوس خان شده پس از فتح هرات وارد آن بلده مینو نهاد گشته بود حکم شد که با فوج و توپکه همراه دارد از هرات جانب مزار شریف مراجعت کند و او قبل از انکه حکم والاپرتو وصول افکند در قندهار وارد گشته درك سعادت دیدار حضرت والا نموده بسپاهیکه با او همراه بود مأمور هرات گشت ذكر فتنه انگیزی سردار سکندر خان ) بن سردار سلطان احمدخان مرحوم وغیره سوانح هرات و دیگر مرزوبوم ) در خلال واقعات مذکوره سردار سکندر خان از مشهد مقدس دامن زن آتش فتنه شده مکتوبی به بزرگان هرات فرستاده اغوا نمودن آغاز نهاد که بر سردار عبد القدوس خان شوریده او را از میان بردارند که خود او وارد هرات کشته بر مسند حکومت جد خویش متمکن شود و این مکتوب او بدست سردار عبدالقدوس خان افتاده او در قندهار بحضور اقدس والا فرستاد و از حضور سعادت دستور سردار مذکور را امر شد که متعلقان و هوا خواهان سردار محمد ایوب خانرا از هرات بیرون کرده بکابل راهرو نگذارد که در خفیه و علانیه در آنجا باشند و او چون در وقت فتح هرات با بعضی از ایشان عهد کرده و قرار داده بود که از راه شفاعت عرض پرداز حضور اعلیحضرت گشته عفو تقصیر بخواهد بارسال عرایض و شفاعت خواهی پرداخت و از جمله سردار نور محمد خان سرتیپ را که حکم مؤکد باخراجش صادر شده بود بشفاعت او از اخراج شدن عفو فرموده در هرات بازماند دیگران همه از مملکت بیرون فرستاده شدند تا که سردار سکندر خان مذکور که تا اینوقت عموم هرات را بر خلاف اطاعت دلالت کرده اغوا مینمود و ازین در تیر مدعایش بهدف تمنا راست نیفتاد طریق دولت خواهی پیش گرفته عریضه مشتمل بر نقایص وقایع از بودن سردار نور محمد خان سرتیپ در هرات گسیل در گاه عالم پناه کرد و اعلیحضرت والا از عرض او فرمان مؤکد صادر فرموده از خاک هرات اخراجش ساخت و پس از بیرون شدن او سردار عبد القدوس خان آخوند زاده نظام الدین خان را با دویست تن از سواران ترل که واوز بكية آنچله و دوصد تن پیاده ساخلو و دو ضرب توپ قاطری مأمور باقامه کوهسان نمود که بمحافظت سرحد مواظبت نماید وحدود غوریان و کوهسان و غیره را پاسداری و حراست کند مقارن اینحال از حضور اعلیحضرت والا سالیانه سدتومان صرف سفره از خوان احسان پادشاهی اضافه از مواجب سر و سوار برای نائب سلطان خان افشار مرحمت گردیده سزاوار افتخار شد ذکر وصول نامه ورسول خان خوارزم در هرات ) و همدرین هنگام ایشان میرزای قراول یکی با نامه از خان اور گنج وارد هرات شده سردار عبد القدوس خان فرستاده مذکور را باعزاز و اکرام نزد خویش توقف داده نامه را که آورده بود بحضور حضرت والا فرستاد و چون مشتمل بر بیزاری از دولت روس و اطاعت خان بدولت افغانستان بود که بمعاونت این دولت با دولت روس در آویخته کار اقدام خویش را بكمك لشكر افغان پیش برده بعد باملت خود طریق انقیاد و اتحاد سپرد از حضور اقدس والا در روز دوشنبه بیست و یکم ماه ذی الحجه سال ۱۲۹۸ هزار و دویست و نود وهشت هجری برسردار عبد القدوس خان را فرمان شد که فرستاده خان خوارزم را نیکو نوازش نماید ذكر فتنه انگیزی سردار سکندر خان ذکر رسیدن نامه خان خوارزم