Page 1154

( ١١٢٤ ) ( جلد سوم ) ( شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبد الرحمن خان ) ( سراج التواریخ ) دعای دوام دولت افغانستان کردند بعد باهم وداع کرده برخاستند و روز دیگر همگنان از سر حوض پامیر بزرگ کوچیده در موضع برم گنبد فروکش نمودند و در انجا افسرکيشن دولت انگليس هردوتن مأمور دولت افغانستا را باخود برداشته در خیمه افسر کميشن روسیه رفتند ودوتن افسران روس نسخه علاج درد نقرس را بجهة حضرت والا كه باين الم مبتلا بود بخط خویش نوشته بغلام محی الدینخان دادند و پس از ساعتی کتب نقشه تعيين حدود و مواضع و خط و نقاط سرحد را کشوده بغلام محی الدینخان گفتند كه از نقطه سرحوض پامیر نصب علائم وبروج فاصله نموده آید و افسران کيشن دولتین دستخط بررقم متعبنه کرده او و مفتی عاشور نیز برسبیل شهادت دستخط نموده بنویسند که ما نیز در وقت این تعیین حاضر بودیم و او و مفتی عاشور مجدد این امر را موقوف باجازت حضرت والا داشته از نوشتن ودستخط کردن سرباز زدند چون سخن بدینجا رسيد افسران هردو کمیشن باهم گفتند كه پامير بزرك واقع آقسوى نهر حق و حصه دولت روس و پامیر كوچك كه جانب جنوب نهر اتفاق افتاد از مملکت افغانستالست زیرا که تعیین حدود بهمین منوال شده پادشاهان هر سه دولت آگاهند اینرا باهم گفته زبان تکرار باصرار دستخط کردن و نوشتن هردوتن مأمور دولت افغانستان کشودند و ایشان پاسخ اول را گفته بیان واظهار مذكور را كه بشرح رفت از ابتدا تا انتها برای جنرال تاج محمدخان نوشتند و اوارسال پایه اورنك خلافت نموده حضرت والا رقم فرمود که چون وكيل عهده دارخطا وصواب و نزاع پایان کار نیست وكالت نامه حاجت ندارد و جنرال تاج محمدخان از جانب خود بغلام محی الدینخان ومفتی عاشور محمد بنویسد که بافسر كميشن انگلیس بگویند كه او و کميشن روس علائم فاصله را در هر نقطه نصب نمایند ایشان مشاهده کرده بجنرال تاج محمدخان آگهی داده بعد بر طبق پاسخ او سوال کرده و جواب خواهند گفت و از مقاوله مذکوره افسران کميشن دولتين روس وانكليس باروزسیزدهم صفر کار را معطل داشته بعد چنانچه بیاید انشاء الله دست بنصب بروج فاصله بردند و هم در تضاعیف وقائع مستوره سردار محمد امان خان پس از حصول اجازت حضرت والا اهل و عيال خودرا از راولپندی در پشاور حمل و نقل داده جای خدمت گذاری نسبت بدولت خداداد گزید و هم درین هنگام سپهسالار اول غلام حيدر خان که بامر و فرمان حضرت والا چنانچه گذشت عزم و آهنگ تسخیر کافرستان کرده بود از امینار راه مشاهده معابر ومسالك لشكر جانب مواضع (ناری)و(بریکوت) بر گرفته و تا موقع (لندی سین) گردش کرده بازگشت و بزرگان کفار آن نواحی را از راه انعام جهت کش فرستاده نزدخود خواست تا اکرپذیرای اطاعت وانقیادشوند سپاه نظام تيغ قتال بعزم تدمیر ایشان از نیام برنکشد و خونها ریخته نگردد و از جانب ديگر قبل از آنکه کفار نزد سپهسالار آيند ورشته انقیاد بگردن طوع و رغبت نهند او لياقل خان حاكم لغمان دوتن کنيز را از کفار پارودوتن ديگر از كفرة (جيبا) بادو نفر غلام و یکنفر جاریه از کافران اسكنت که عوض ماليات اراضی ایشان گرفته بود با پنج تن اسیرا نيكه در وقت جنك چنانچه گذشت بدست افتاده و تا اینوقت در موضع دو كران تردمير محمودشاه خان بودندواو نزد اولياقل خان فرستاده ، راکپیل کابل کرد و از آنسوی فرستاده سپهسالار از راه اندر زوهدایت نزد کفار سكنه كومديش رسیده از استمالت ودلالت او میرجان نام رئیسی آنجا باسی تن از کفارتبعة خويش در موضع ساونزد سپهسالار آمده ره آورد اطاعت شد و کفار كامديش وكاموز بفرستاده سپهسالاروعده پیش آمدن و منقادشدن داده هنوز حاضر نگردیده نودند که سپهسالار باندیشه اینکه مبادا شوخ چشمی اختیار نموده کارصلح را به پیکار کشند یکفوج پیاده نظام بسر کردگی عبدالکریم خان كرنيل توپخانه از راه حزم واحتیاط در موضع برکوت فرستاد و هم لشکر ملکی مردم شكل و نواحی اسمار را با پیادکان نظام مقیمه اسمار مأمور رفتن در آنجا کرد چنانچه تمامت این افواج در برکوت شده باسه صدتن پیاده ساخلو کماز پیش در آنجا اقامت داشتند پیوسته لوای جمعیت افراشتند و بامر سپهسالار بکار راه ساختن جانب اندرون جبال کافرستان پرداختند و مقارن آن بزرگان کفار کثتوز وكاموز ازراه اطاعت نزد سپهسالار آمده مالیات دیوانیرا بگردن گرفته كفار كشتوز اظهار پذیرفتن دین اسلام نیز کردند وکفار کاموز دیگر همه اوامر و نواهی پادشاهی را بر رقبه طوع ورغبت نهاده از راه بردن و شرك ساختن در بين موطن ومسكن