Page 1110

(۱۰۸۰) (جلد سوم) (شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبدالرحمن خان) (سراج التواریخ) تا کنار مجهز رفته و قاطنین جهاز را مشاهده باره و از کثرت و عده و متوقف کپتان و پیادگان نظامیه دولت انگلیس جهة حراست در دفعه کامل سویس اقامت را رواست شرفیاب ملاقات شهزاده شدند و هم چنین از عرصه یکساعت وزیر مختار دولت انگلیس که در قاهره مصر اقامت داشت بالیوزی را که مأمور بندر سویس بود از طرف خود بسلام و ملاقات شهزاده فرستاده مراسم تبریک و تهنیت ورود عالی و پژوهش حال سعادت اشتمال او را بتقدیم رسانید و حضرت عالی نیز از احوال وزیر مختار پرسش نموده تعداد جمعیت نفوس سکنه شهر سویس را از بالیوز استفسار فرموده وی هجده هزار نفس قاطنین شهر را بعرض رسانیده باز گفت و هم درین لنگرگاه کرنیل تالبیت مهماندار خبر تلگراف را که از انگلستان در هند بوی سرای رسیده و او از آنجا بوی خبرداد بعرض عالی رسانید که از سبب بعضی اشکالات رفتن حضرت عالی از راه ایطالیه و فرانس مناسب نیست باید بهمین جهازیکه شرف اقامت و مخالستراحت دارد از راه بحر تشریف فرمای لندن شوند و نیز گفت که قرار داد دولتی چنانست که حضرت عالی تا اولنه روی بحر پیما بوده از آنجا در ساحل برآیند و شهزاده پس از شنیدن این خبر جهاز را بساعت هشت و نیم از شب غره محرم هم باه و هجده اصی حرکت کرده بساعت ده داخل نهر سویس شد و عمارت و کارخانه بنایی را که دولت فرانس جهة اقامت و تجارت وصناعت در قرب کنار مشرق این نهر بنیاد نهاده آباد کرده است مشاهده نموده علم حاصل کرد که نهر سویس در تصرف تجارت دولتين انگلیس و فرانس است و عرض نهر سویس ضیق است و عمق آن یازده ذرع و طولش تاپورت سعید هشتادو شش میل است و شب را تنگه عبور و مرور دو جهاز پهلوی هم درین نهر متعذر است و وسعت ندارد بفاصله هر سه میل ایست گاهی ساخته و زمین را حفر کرده نهر ملحق نموده اند تا از حرکت جهاز که از دو طرف اتفاق افتد بذریعه تلگراف ادابست گاهی ماست گاهی خبر داده جهاز را توقیف دهند که در وسط نهر دو جهاز با هم تصادم و تماس نکنند و از ضرر مأمون و محفوظ مانند و همة ایست گاه را جانب جنوب نهر تعمیر کرده اند خلاصه جهاز عالی بساعت دوازده از شب مذکور در پورت سعید لنگر وصول انداخت و هفتاد و شش میل مسافت را بآبناکه خیلی باحیاط و آرامی جهاز را میراندند بعرصه هفده ساعت قطع کرد و این بندر در بحر ابیض و نقطه فو نهر سویس واقعست و سواد بلده پورت سعید جانب جنوب بندر واقع و محل اقامت اکثری از تجار یوروپ است و هم متصل بندر عمارات و قونصلخانه جات دول متعدده واقعند و درین جانب شمال همه معموره این بندر اتفاق افتاده و شهزاده در وقت وصول باین بندر شش جهاز از دول شش گانه فرانس و ایطالیه و هالیند و تجار ایران و دولت انگلیس و عمان که لنگر توقف انداخته و از جمله هر دو جهاز دولت عثمان و انگلیس جنگی و دیگران تجارتی بودند مشاهده کرد و بساعت ده از روز شنبه یازدهم ذیقعده بالیوز دولت انگلیس که در پورت سعید اقامت داشت با تفاق کپتان جهاز مذکوره دولت انگلیس بملاقات عالی مشرف شدند و حضرت عالی برسطح جهاز صعود نموده بایشان ملاقات دوستانه بتقدیم رسانید و بساعت دوازده از نصف النهار اینروز کرنیل تالبیت مهماندار حاضر بار شده بعرض رسانید که بذریعه تلگراف از لندن خبر رسیده است که بساعت چهار بعد از نصف النهار روز بیست و دوم ماه می جهاز شهزاده سپر رساده باید در بندر گاه پورتسمت لندن نزولوصول افگند و لنگر انداز اجلال شود زیرا که بعضی از ارباب مناصب در شوقف در بندر مذکور از راه پذیره حاضر خواهند آمد و فردای اینروز جشن میلاد علیا حضرت وکشور بلوعرض لندن سپاه خواهد بود و ولیعهد انگلستان در پتور ملاقات شهزاده خواهد رسید و محفل دعوت بالی در دفتر خانه وزارت منعقد خواهد شد و شب در وزارت خانه خارجه مجلس ملاقات آراسته خواهد گشت و این خبر تلگراف را حضرت عالی امر ترجمه کردن بلفظ فارسی کرده پس از ترجمه شدن آنرا با سر گذشت بحر پیمایی خویش در کابل تحمیل دو کامهالم پناه نموده تا ساعت دو پس از نصف النهار حضرت عالی تحریر مکتوبات مرسوله کابل بسر برده بساعت دو نیم مکتوبات را مصحوب محمد ابراهیم خان فراش باشی در پست خانه پورت سعید فرستاد و پورت سعید در زمستان بمثابه جلال آباد افغانستان گرم و در تابستان چون کابل سرد است و انواع فواکه بزیست بوی چون