Page 96

( ٥ ) و تعمقی اظهار مسرت و انبساط نمی کرد ابومسلم از طرز اداره و رفتار دولت اموی متغیر بوده و آرزو داشت کشور خراسان مستقل و در سر اداره تمام ممالک اسلامی قرار گیرد وعجالتاً هم خودش را لایق اداره چنین کشوری میداست لهذا در صدد تهیه صحنه فعالیت بر آمد. خراسانیان از جوانی چون ابومسلم که عقل کافی و اخلاقی عالی و نصب العینی بزرگ داشت با کمال میل استقبال کردند و اینمرد نوزده ساله باقامت متوسط پشت دراز، ساق کوتاه، اما منظر جذاب و چرده گندمی و پوست پاکیزه، وزبان فصیح خودش بزودی مر کز يك جمعیت عظیمی گردید. ابومسلم میدید که يك عدهٔ از خانواده بنی هاشم از طرف حجاج از وطن شان طرد و در بلخ و سائر بلاد خراسان نفی و تبعید گردیده اند ، وعدۀ هم از خاندان عباس در کوفه و حجاز با کمال ذلت در زیر فشار دولت اموی زندگی می کنند ، ابومسلم مصمم شد از نام این خاندانها برضد امپراطوری اموی استفاده و به جلب و همکاری سائر مسلمین بپردازد و در نتیجه د و لت خراسانی تشکیل کنند . از دیگر طرف خانوادۀ بنی عباس که از مظالم بی پایان بنی امیه می نالیدند نیز از مدتی باینطرف در صدد رهائی خویش برآمده و بر علیه حکومت اموی در خفا مشغول کار بود ند . اما عباسی ها بالاخره ازین اقدامات مذبوحی خود خسته و از طرف تمام ممالک اسلامی مأیوس گردیدند، آخرین امید گاه اینقوم صلابت ملیه خراسان بود، ولهذا از مدتی مراجعه باین کشور نموده و توسط اعزام نماینده ها ومبلغین ومکاتیب ترحم و همکاری رؤسای خراسان را جلب می نمودند محمد امام عباسی هنگامیکه مبلغین خودش را برای دعوت مردم بخلافت خود اعزام مینمود چنین خطاب کرد مردم بصره عثمان پرست و از کشاکش کناره گیرند و گویند بنده خدا مقتول باشد بهتر است تا قاتل . اهالی جزیره خارجی و فرازی هستند و با آنکه عربند بروم مانند و با آنکه مسلمانند اخلاق مسیحی