Page 53

( ۲۳ ) میگویند اهر یمن درروز بچشم نیاید اينك به بینید که در چشم میاید ....» ربیع ترجمه سخن او را اززبان ترجمان شنوده بدون آنکه متغیر شود با کمال حوصله خندیدن را شروع نمود اوبه ایران تکلیف نشستن نمود ولی ایران نپذيرفته گفت : مابرین صدر تو نیا ئیم که نه بیا کيزه صدریست پس همانجا فرش افگندند و نشست مذاکره صلح آغاز گردید، بعدازمذاکره ومصالحه ربیع از زرنج گذشت وبسائر علاقه های سیستان پیش شد . ولی این علاقههای سیستان مثل شهر رشت وزرنج و سفارود وغیره بمصالحه ایران وربیع وقعی نگذاشته وجنگهای سختی با عرب نمودند . در هر حال ابن عامر که از هیچ ژلی عسکری یا کمکی آورد فرست را از دست نداده ولشکری به قوماندانی احنف بن قیس باستقامت ولایت بلخ و تخارستان بغرض تعقیب یزد گرد حرکت داد، چونکه او بعد از مغلوبیت در جنگ مرغاب اينك در ولایت بلخ تمرکز گرفته و به ترتیب لشکر مشغول بود، احنف توانست علاقه های مرغاب و جو زجان را بجنگ و صلح عبور و تا بلخ پیش رود گرچه این پیشرفت احذف در بلخ عارضی بوده وده سال دیگر عرب را در آن دیار دستی بهم نرسید تا آنکه قیس هیثم بر آنجا مستولی شده و نو بهار از وزن افتاد و امر ادگان تخاری مجبور بفرار شدند . معهذا در سنه ۵۱ شورش بزرگی ضد عرب آغاز کرده مدتها تسلسل یافته تا قتیبه سردار مشهور عرب این شورش هارا از بین برد، ولی شهر بلخ هم درین جدالها خراب شده و سکنه ترکش گفتند و عربها درد و فرسخی بلخ بر وقان را مسکن گرفتند تا انکه اسد القصری حاکم غربی خراسان نیم قرن بعد تر بلخ را مجدداً تعمیر کرد ( ۱۰۷ ه ) معهذا اقتدار عرب درینجا بنام بود و اصلاً اختیار در دست امراء بومی تمرکز داشت . در هر حال چون یزد گرد نا کام از بلخ جیحون را مجدداً عبور نمود پیشرفت احنف نیز تا تخارستان امتداد یافت ، عبدالله ابن عامر که این همه فتوحات را در مدت يك سال نعمت غیر مترقب دانسته وعلت