Page 428

(٤٠٣) و برای آزادی با یونانیان مجادله میکردند آرام بسازد. از جمله کارهایش چنانچه گفتیم آرته بازس را معزول و امین تاس را عوضش والی باختر مقرر نمود فرتافرنس Phartaphernes پارتیائی مامور شد که رفته سقراب یاغی تا پوری ها Tapuriaus و ماردی ها Mardiaus را دوباره بیاورد آتروپاتس Atropates در میدیا بعوض او کسی داتس Oxydates تقرر یافت که بقول ژوگه همان حصه مملکت نام او را تا امروز نگاهداشته (آتروپاتن Atropatene آذربائیجان) در بهار سال ۳۲۷ در اثنائیکه کراتیریوس کاتانس Catanes و استانس Austanes را در پاری تا سن Paraetacene گرفت اسکندر نیز آخرین اغتشاشیون وطن خواه را که در سغدیانه و باکتریانه بمقابل سلطه اجانب کوشش داشته و خود را مستحکم کرده بودند اسیر نمود. از آن جمله دو نفر از اشراف باختر که یکی از ایشان از رفقای قدیم بسوس و موسوم به اوگزیارتس Oxyartes بود نجات یافتند (۱) این شخص اکسیارتس پدررکسانه قشنگ بود. اسکندر و رکسانه : در سغدیانه کوهی بود که بنظر می آمد بر آن نمی توان دست یافت . موقعیت این کوه را اکثر مؤلفین تاریخ قدیم تعیین نکرده اند بهر حال هر کس کمان میکرد این کوه از دست برد مقدونیان در امان خواهد بود ازینرو مردمان زیادی بانجا رفتند. او گیارتس نیز که از نجبای درجه اول بوده و نمی خواست از اسکندر تمکین کند بازن و دخترانش درین کوه پناهید. تفصیل واقعه جنگ قبلا بیان شد. مقدونی ها براین کوه غالب شدند و اسرای زیادی گرفتند که در آن جمله دختر اکسیارتس موسوم به رکسانه نیز بود که از حیث وجاهت در میان تمام زنان نظیر نداشت. اسکندر عاشق او شد و با او ازدواج نمود. این بود که او کسیارتس چنانچه ذکر شد خود را با سکندر تسلیم نمود و بنا بر اقتضای خویشی با احترام پذیرفته شد. سر آورلستین گوید که رکسانه ۱- ص ٤٠ امپریالزمی مقدونی.