Page 544

فتوحات اسلامی (۵۳۱) ذکر مصالحه با فرنگیان دولت عبیدین در مصر منقضی شد وی بر مصر مستولی شد از انواع ذخایر که از شماره بیرون بود گرفته تماما تقسیم نمود برای نفس خود چیزی اختیار نکرد ـ از تواضع وی رحمه الله علیه ان بود که بر کسی از یاران خود تکبر نمیکرد بلکه ملوک متکبرین را عیب می‌نمود در نزد او فقرا و صوفیه مجتمع گردیده سماع معروف صوفیه را تعمیل میکرد هرگاه یکی از صوفیه برای وجد برمیخواست وی بموافقت آن ایستاده شده نمی‌نشست تا انکه آن صوفی فارغ میشد جامه که در شرع جایز نبودی نمی‌‌پوشید چون بمرض موت گرفتار شد شبی ازان شبها قاضی فاضل که وزیر او بود با بعضی از اولاد او وعماد منشی بر بالین او حاضر شدند عماد گفت وی را نشانده تکیه نمودیم آب نیم گرم خواست که عقب شربت برای لینت طبع بیاشامد چون آب آورده شد بسیار گرم بود از بغایت گرمی آب شکوه نموده تغییر خورد ثانیاً آب را حاضر کردند از بسیاری سردی آب شکوه نمود برشفته و غضبناک نگردید خیر انقدر که گفت سبحان الله یکی بر تعدیل آب قدرت ندارد ـ عماد گوید من و قاضی فاضل از نزد او گریه کنان برآمدیم زیرا شدت مرض او را مشاهده کردیم قاضی مذکور گفت این اخلاق را ببین که نزدیک است از مسلمانان مفارقت کند اگر در بحال دیگری بودی قدح آب را بر سری خادم میزد برای وی رحمه الله علیه امام مرتبی ملازم و مداوم بود چون غایب شدی کسیکه از اهل علم بتقوی و اجتناب موصوف بودی با وی نماز خواندی بقول منجم گوش نمیداد آرم الغو میدانست شومی و بد فالی نمیگرفت در کار استخرا نمی شد بلکه چون قصد نمودی به توکل علی الله جر امیداشت هیچ روزیرا بر روز دیگر و زمانی را بر زمانه دیگر فضیلت نمی داد مگر به تفضیل شرع همیشه ناصر اهل توحید و قامع مبتدعین بود در اصول فروع و معقول و مسموع شافعی المذهب بود با اهل تنزیه نزدیک و از اهل تشبیه دوری میجست عالمان در عدل او و علماء در مرحمت او و شعرا در امنیت او وزهاد در احسان او بسر می بردند ـ و بود رحمه الله علیه شخصی نیک اعتقاد شیخ امام قطب الدین نیساپوری رساله که در وی معتقد است اهل سنت و جماعت را جمع نموده برای او ساخته آن را حفظ نموده اولاد خورد خود را به حفظ آن مامور داشت در شبها به تهجد قیام داشت سماع قرآن شریف را دوست داشت کسی را که امام اتخاذ میکرد شرط مینمود که عالم به علوم قرآن و متقن حافظ باشد بود رحمه الله علیه نرم دل و گریان