Page 833

صفحه ( 4 ) افکار و آرای عمومی افغانستان بیفزودند ، تا آنکه تصادم افکار اسباب انقلاب ممالکت گردید . درست است که مملکت در انقلابات گذشته خود نگفته بود که شورا میخواهد ، فقط از دردهای که بر خلاف عواطف باطنیه شان احساس میشد مینالیدند . ولی باید فهمید ملت ها از نقطه نظر عوام الناس ، همیشه طالب يك سعادتی در حیات میباشند که نام آنرا فراموش کرده اند ، حتی شکل عملی ، برای حصول این سعادت نیز از نظر شان مستور است ، گویا گم کرده ئی میجویند که نمیدانند کجاست و چه نام دارد . لهذا هروقت زمامدار و یا سر برآورده ، درد های موجوده شان را شمرده ، نقشه جدیدی در حیات آنها نشانداه ، ملت بکمان آنکه از نصب العین -- باطنی خود ها خبری شنیده اند ، با رغبت تمام از گوینده استقبال نمودند . ولی در عمل چون آن نقشه ها را بر خلاف تمایلات خود ها احساس کردند ، دوباره اظهار الم نمودند ، وازینجاست که ناکامیهای قائدین ملی شروع میشود ، چه هنوز در تشخیص مرض و تعین آرزوی باطنی ملت مشتبه بوده اند ، ازین رو میتوان گفت علت عمده انقلابات گذشته نه بودن شورای صحیح بوده است . دورهای این گونه انقلابات ، وعدم توازن امور اجتماعی ملت ها ، نظر بمکان وزمان و تراکم حوادث عالم ، مختلف و کم وزیاد است ، گاهی ملتی در صد ها سال نمیتواند ازین فلاکت وبحران ها تخلیص گریبان نماید و گاهی ملتی در کمتر از چندین سالیانی ، دراثر يك تصادف نیکو ومبارکی ، موافق بآرزوهای باطنی خویش ، به تعین درد و انتخاب مداوا آشنا میگردد . این تصادف حسنه در ملت های خوشبخت ، در ظهور يك مرد نابغه وناموری تجلی میکند ، که مشيت الهيه او را مؤید و برای نجات از بدبختی ها ، و نیل