Page 1615

شماره (پنجم) سال دوم کتاب (۸۱) «کتاب» اقتباسات عظیم آریزوی همنشینی به از کتاب مخواه که مصاحب بود گه و بیگاه اینچنین همدم لطیف که دید که برنجد و هم نرنجاند يك دانشمند مغربي در تعریف کتب چه خوب گفته است: کتابها معلمهاي هستند که بدون سيلي و تازيانه سبق ميدهند، فلكه لت و كوب و گوشمالی و چپ و چوپ را نميدانند، معاش یا جیره یا هفته گی نمیستانند هر سوالی را با پیشانی کشاده و آداب جواب میدهند و از تکرار سئوال بد خوی نمیشوند. اسرار دانش خود را پنهان نمیدارند و بنادانی و جهالت کس تمسخر نمیکنند. اینها گنج دانش اند اما با ثروت ترین گنج ها هیچ مطلوبی قوة مقابله اش را ندارد. پس هر که دانش و سعادت و حقیقت میخواهد باید دوستدار کتب بشود. این سخنها قريباً ششصد سال پیشتر گفته شده بود که هنوز مطابع امروزه وجود نداشت و کتب اینقدر عام و ارزان نبود، امروز بر علاوه که کتب در شکل وجهله بهتر و برای مطالعه آسانتر شده و ارزان و فراوان هم گشته مثلا يك شخص ميتواند از پول يك چاينك چای وچند تا سیگارت را بکتاب خرج کرده و یکهفته مطالعه قشنگی برای خود تهیه نماید. شوپن هور فیلسوف جرمن در مشاهدات خود اظهار کرده میگوید که اگر علم راه منافعی برای من وانکرده مگر از مصارف گوناگون جلوگیری نموده باز داشته است. مالیکه برای معارف، کتاخانه ها و موزیوم ها پول داده اند در حقیقت صرف پول نکرده اند بلکه سرمایه گذاشته و فایده برمیدارند. بهر صورت کنون فواید را گذاشته بتوصیف کتب میپردازیم: کتب حافظۀ عالم بشریت است، کتب تاریخ نسل انسان را با کشفیات و معلومات و تجربیاتیکه از قرنها نموده است بیان میدارد. غرائب محاسن قدرت را برای ما تصویر میکشند. در مشکلات بما امداد و در الم تسکین میدهند. ساعات اندوه را بایام سرور مبدل نموده ضمیر را با خیالات خوش و مسعود چنان مملو مینمایند که انسان از خود بمقام ٥١٠