Page 160

(١٥٣) ازينرو بر خی از سلطنت کابل بدست سلطان محمد خان و طرفداران او افتاد . ولی دیری نگذشته که خبر فتح وظفر دوست محمدخان بآنها رسیده وسلطان محمدخان ازروی مجبوریت فرستادگان خودرا که در بعضی دهات وشهرهای کوچک مختلف برای قیام اقتدار ونفوذوی پراگنده شده بودند وهدایات اورا تعقیب می نمودند جمع نموده وخواست وبعد ازان بتقریب فتح دوست محمدخان توپهائی فیر نموده بطرف کابل حرکت کرده بقلعه قاضی رفت تا آنکه ورود برادرفاتحش راخوش آمدید گفته وازوپذیرائی نماید دوست محمدخان بوضع ملاطفت با اوپیش آمده وباو گفت که فکردیگرش همانا استرداد حکومت پشاور باوست (١) ومیخواهد آنرا ازدست سکها بازستاند حاجی خان که باردیگر بادوست محمدخان تماس پیدا کرده بود مورد عفو او واقع شده وباو اطمنان داد که رویه و سلوك گذشته او را بخشیده است زیرا درموقع بی اطاعتی دومی ازنزد بیگانه نرفته بـدبار برادر خودش پیوسته است دوست محمدخان عندالورود خویش بکابل تمام افکار وخیالات خودرا دريك نقطه جمع نموده ومتوجه جنگ باسکها گردید چنانچه مکتوبی به رنجیت سنگ نوشته واظهار داشت که بایست پشاور را که بطور خیلی مجملان ازسلطان محمدخان گرفته است دوباره مسترد نماید . البته مبادرت به اینچنین يك امر وجه و سرمایه بکار داشت و دوست محمد خان هیچ نداشت . لذا بایست وسایل و ذرایعی تدارك می شد که يك قوه مقتدر و مساعدی برای حصول این مقصد مهم تشکیل بدهد نبوغ واستعداد دوست محمدخان این عقده را کشاد چنانچه عزم نمود که جنگ مذهبی را برعلیه سکها اعلان نماید وباین تقریب تمام خوانین و ملاها را گرد آورده وبا آنها مشوره کرد . وآنها باو گفتند در صورتیکه اولقب شاهی نداشته باشد ازروی قوانین شرعی اسلامی جهاد درست نبوده و کسانیکه درین راه کشته شوند بمرتبه شهادت نمیرسند واینچنین مرگ بهیچ ارزندہ یست با اینهم دوست محمدخان عقیده داشت که نمیتواند لقب شاهی را اختیار نماید (٢) زیرا از يك طرف قوه واقتداری که بتواند این خطاب را بان حفظ نماید درخودنمیدید وازطرف دیگر از برادران وخویشاوندان خویش درین راه اطمینان واعتمادی نداشت ولی میرزا سمع خان وحاجی خان اورامجبور ساختند که باین کار اقدام نموده ودرین راه گامی بردارد وقتی اجرای مراسم شاه شدن او بعمل میآمد (١) فریرهستری آف دی افغانز صفحات (٢٠٣ و ٢٠٣ ومسيون) جور نیزان بلوچستان. افغانستان اینددی پنجاب جلدسوم صفحات ٢٦٦ - ٢٦٧ (٢) مثلا سلطان محمد خان خیلی از شاهی دوست محمد خان رشك ميبرد چنا نچه این امر را برداشت نکرده و به بهانه اینکه به باجور رفته ومیرعلم خان را شرکت درجنگ سكها ترغیب نماید ازشهر بیرون شد (موهن لال لایف آف امیردوست محمدخان جلداول صفحه ١٦٩ ومسیون جورنیزان بلوچستان افغانستان اینددی پنجاب جلدسوم صفحه ٣٠٦)