Page 449

(٤٢٨) جدید صنفتی است و پارة ملاحظات دیگر تذکار گذارشات عصر موریا های هندی خصوص آن قسمتی که به افغا نستان ربط دارد لازمی و حتمی است : چون اسکندر مقدونی در ماه جون ۳۲۳ ق م در بابل وفات کرد جنرال های بزرگ او اجتماع نموده برای تقسیم ممالک امپراطوری او مجلسی منعقد و فیصله نمو دند که چون عجالة وارث مقتدری که بتواند این همه ممالک وسیع را اداره کند وجود ندارد باید ایالات دور دست هندی و آریانا به شهزادگان و افسران معتمد سپرده شود . این تصویب در «تری پر ادیاسوس» (طرابلس شام) صورت گرفت و دو سال بعد امور اداری ارا کوزی یعنی حوزه ارغنداب، جدر وزی Gedrosi یعنی ولایت مکران به «سیبیرتیاس» Sibyrtias وعلاقة « آریا » یعنی حوضه هری رود و در انجیانا یعنی سیستان به « ستساندر » Stasandar که از اهالی قبرس بود سپرده شد. سغدیانا و بکتریا نا به ژنرال دیگر موسوم به « ستاسانور » Stasanor که او نیز از اهالی قبرس بود مفوض گردید علاقه مرکزی آریانا یعنی ولایت « پارو پامیزا دی » Paropamisadai که ولایت کابل و نواحی گرد و غریب آن را در بر میگیرد به ا کزیارتس Oxyartes که یکی از رؤسای ملی و پدر « روشانه » (رخشانه )Roxana زوجه سکند ر بود سپر ده شد ( ۱ ) به این ترتیب خاك آريا نا تقریباً به چهار ولایت مرکزی ، شمالی ، غربی و جنوبی تقسیم شده و امورات هر کدام بدست نایب الحکومه های علیحده سپرده شده بود . بهمین اساس در خاك مفتوحه هندی هم تقسیماتی شده و در انجا هم یکعده حکمرانانی معین شد چنانچه ولایات قریب هند تا حصص غربی اندوس به (۱) سر پرسی سایکس در صفحه (۸۸) جلد اول تاریخ افغانستان میگوید: «قراریکه ملاحظه کردیم اسکندر پدر روشانه «اگز یارتس» را نایب الحکومه «پاريو پاميزوس» که علاقه دو طرفه هندو کش را در بر میگیرد مقرر کرده بود. بعد از مرگ اسکندر اگز پارتس عملاً مستقل شده و یمان خود او یا یکی از جانشینانش قبول سلوکوس را قبول کرد».