Page 221

( ۲۰۰ ) ( ۱ ) يسنا : مهمترين قسمت اوستا است . معنی آن پرستش و ستايش است و مرکب از ۷۲ فصل ميباشد و ۱۷ فصل آن سرودهای گاتها را تشکيل ميدهد که از حیث لهجه و زبان و غیره قدیم ترین قسمت اوستا است . ( ۲ ) ویسپرد : مجموعه ایست که هنگام رسومات مذهبی و اعیاد سروده میشد و آنرا به ۲۷ جزء تقسیم کرده اند . ( ۳ ) وندیداد : و ندیداد مرکب از ۲۲ باب یا فرگارد است و هر باب تقریباً موضوع معینی دارد مثل فرگارد اول از آفرینش زمین و ۱۶ قطعه خاك اوستائی و خواص آنها و ساکنین آن بحث میکند و فرگارد دوم داستان های «يم» يايما پادشاه را شرح میدهد. فرگارد های ديگر هر کدام مبانی اخلاقی ، پاکی و نظافت و راستی و راستکاری را توصیه مینماید . ( ٤ ) يشت : پشت ها بیشتر بصورت شعر بوده میتوان مجموعه آنرا سرود ستايش ، خواند ۲۱ پشتی که باقیمانده هر کدام يك چيز مخصوصی را توصیف میکند . داستان های تاریخی تماماً در پشت ها شرح داده شده است . ( ۵ ) خورده اوستا : عبارت از اوراد و دعاها وغیره است و چون در عبادات روزانه مورد استعمال داشت نه تنها موبدان بلک همه مردم آنرا از یاد داشتند. خورده اوستا چیز تازه و نو است که در زمان شاه پور دوم «آذر بد مهر اسپند» انرا تالیف کرده است . * * * گات ها : گرچه گات ها فصل ۱۷ يسنا را تشکیل داده و به عبارت دیگر جزء آنست معذالك از چندین نقطه نظر که ذيلا شرح میدهیم از تمام سائر قسمت های اوستا متمایز است و نشان دادن ممیزات آن برای ثبوت ارتباط دو صفحه تهذیب ویدی و اوستائی آریانا اهمیت خاص دارد . گات ها قرار عقيده تمام مدققین نسبت به تمام سائر قسمت های اوستا