Page 805

( شماره ٤٣ ) صفحه ١٤ مجلد پنجم افغانستان که با خدمت گاران صمیم حکومت و بهیخواهان وطن دارند برای مصارف تدفین و تکفین و غیره ضروریات متوفای مذکور مابیان مبالغ زیادی عطیه فرمودند . و از روی غمخواری بعمل ساعت يك والا حضرت وزیر صاحب حربیه هم بجنازه و دفن متوفای مذکور ما بیان حاضر و خود را غم شريك می نمودند ـ و بعد از فراغ تدفین و دعای مغفرت متوافای : مراجعت فرمودند مابیان همه قبائل غیلجی ازین غمخواری اعلیحضرت غازی و والا حضرت وزیر صاحب حربیه هزاران تشکر میکنیم از خدا وند بی زوال تمنا و آرزو داریم که برای همه ملت افغانستان خصوصاً برای مابیان توفیق خدمات وطن و حصول رضای اعلیحضرت غازی عطا فرماید . (شیر گل) ضیاع اسف ناك چون حکومت عرفان دوست ما در قدردانی اهل عرفان عطف توجه فرموده و میفرمایند در مصائب شان نیز اظهار همدردی میفرمایند . چنانچه دیروز عالیقدر جلالتمآب وزیر صاحب معارف برای اخذ فاتحه محمد علی خان متعلم پسر میرزا محمد حسن خان که در حین تحصیل در ترکیه فوت نموده است تشریف داشتند رؤسای دو ایر و معاریف ملت جهت فاتحه خوانی بهمم میرسیدند . انیس نیز به او بت خود برای وزارت جلیله معارف اهل معارف و بازماندگان آقای مرحوم با اظهار فسوس اجر و تسلی میخواهد. ترجمۀ : رحمان افغان - ٤ - مؤلف : رفائل ژارژ رهبر اهل ثروت قسمت اول واسطۀ قوۀ مالیه نتائج جنگ بالای تداول وجوهات اگر به تمام ممالک کرۀ ارض گردش کدیم ما خواهیم دید که نتایج جنگ بین المللی باعث تغییرات حالت مسکوکاتی شده است . انسان میتواند که درین مورد ملل را به طبقه تقسیم نماید . اولاً دول بی طرف هستند : که آنها طلای دول متحارب را بعوض فروش امتعه زیاد خود شان جمع کرده اند و بدست آورده اند . ثانیاً دول محاربی که موفق شده تداول وجوهات خود را توانستند که از رجعت و کسر محافظه نمایند . ثالثاً دول محاربی که مجبوراً پول کاغذی را بلانهایت درجه طبع کرده اند بعبارت دیگر پول کاغذی خود را تنزل داده اند . دولت فرانس متاسفانه از طبقه سویم محسوب میشود . زیرا از یک طرف برای ارتقای سعی وعمل و از طرف دیگر برای سلامت تداول مجبور بود که بلا نهایت درجه پول کاغذی خود را چاپ کنند و احتیاجات خود را تکمیل نماید . ورنه غیر این مفکوره پس از جنگ ١٩١٤ پول فرانسه شش ملیارد بود وا کنون ملت فرانسه مدعی است ٨ بر ٩ و یا پرده سهم زیاده ساختن پول خود را ضرورت ندارد . باری بریتانیای عظمی برای حمایه تداول پول خود تقریباً ده ملیارد و هم چنین دولت امریکا ١٨ ملیارد فرانك اعتبار دارد که از قرار حساب فرانك البته دولار و پوند معلوم میشود البته این دو سهم به نسبت سهم فرانسوی خیلی بزرگ است ، نه تنها از نقطه نظر اقتدار بلکه از نقطه نظر خلق و ثروت طبیعی نیز این دو مملکت بزرگ میباشند . چطور سیاست مسکوتی فرانس بات باشد ما فهمیده و شناختیم بعد از صرف مساعی شایان تقدیر عالم عسکری فرانس که در مدت پنج سال تدارك ديده است هیچ يك موجبات حقارت برایها نماندنیست ازینکه ملت فرانس مجبوراً اساس وبنیاد پول خود را تا سنه ١٩٢٥ بحالت ضعف گذاشته است . ( با قیدارد )