Page 507

حصه اول 498 کتاب ادب القاضی للمدعى لى بينة حاضرة قيل لخصمه اعطه كفيلا بنفسك ثلاثة ايام زيد ايم كيلا يغيب نفسه فيضيع حقه واخذ الكفيل بحق الدعوى استحسان عند ا ر هدايه ووقتی که بگوید مدعی که مرا شاهدان حاضرند در شهر گفته شود برای مدعی علیه که مدعی را ضامن بده سه روز از جهت اینکه مدعی علیه غایب نکند خود را پس اگر غایب شود مدعی علیه ضایع شود حق مدعی و گرفتن ضامن بمجرد دعوای مدعی بموجب دلیل استحانست نز دعلما ما رحمهم الله تعا والتقدير بثلاثة ايام مرى عن ابى حنيفة رح وهو الصحيح ولا فرق فى الظاهر بين الخامل والوجيه والحقير من المال والخطير هدايه و اندازه ضامن دادن تا سه روز روایت کرده شده از امام ابو حنیفه رحمة الله علیه و این روایت صحیح است و فرق نیست در ظاهر روایت میان شخصیکه کم نام باشد و یا معتبر ومیان اینکه مدعابال اندک باشد و یا بسیار یعنی از مدعی علیه ضامن گرفته شود بر ابرست که غیر معتبر باشد یا معتبر و برا بر ست اینکه مال مدعا اندک باشد یا بسیار ولو ادعی عينا حاضرا في يد رجل انه له وانكر المدعى عليه فاقام المدعى بينة على ما ادعى فسال المدعى من القاضى ان ياخذ منه كفيلا بنفسه الى ان يظهر عدالة الشهود في الاستحسان يجبر على اعطأ الكفيل واذا اعطاه كفيلا بنفسه ينبغي ان ياخذ منه وكيلا بالخصومة ايضا حتى لوغاب المدعى عليه يمكنه القضاء على الوكيل وياخذ منه كفيلا بعين المدعى به لان القاضى لا يتمكن من القضاء الا بحضرة المدعى عليه وحضرة العين ويجوزان يكون الكفيل والوكيل واحد وانما يفعل القاضي ذلك عند طلب الخصم قاضيخان و اگر شخصی دعوی کرد مال حاضر را در دست مردی و مدعی علیه منکر شد پس مدعی گذرانید گواهان را بران مال که دعوی میکرد پس خواست مدعی از قاضی که ازمدعی علیه ضامن برگیرد تا که ظاهر شود عادل بودن آنشاهدان پس در دلیل استحان جبر کند قاضی مدعی علیه به دادن ضامن