Page 1071

( ١٠٤١ ) ( سراج التواريخ ) ( شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبد الرحمن خان ) ( جلد سوم ) معین فرموده در پلن کار شهنوازخان دروی ازراه نسیان احسان خیانت اختیار کرده بیست هزار روپیه چهره شاهی از وجوه ایندولت را حیف ومیل نموده کرایه سرای خود را که چوب دران انداخته وفروخته بود بخیال باطل خود عوض این مبلغ شمرد ومعامله را بخطا کرده ودعوی منجر ساخته فیصله او را بمحکمه حکومتی کشانید وقرار مجنیکه داده وبیست هزار روپیه جهة تجارت باسم تقاوی گرفته بود ملزم گردیده از وی گرفته شد و مقارن اینحال درروز بیست ودوم جمادی الاولی لارد کرزن که ازجلال آباد چنانچه گذشت راه کابل راگرفته بود وارد دارالسلطنه گردیده در بعضی از خانهای سلامخانه عام برایش جای فرود معین گشت و پس از حصول استراحت شرف بار یافته کاری را که مکنون خاطر داشت واز جانب دولت انگلیس مأمور اجرای آن شده بود بعز عرض رسانیده و پیامی را که از راه دوستی دولتیین آورده بود نگارده بعد از چندی رخصت مراجعت حاصل کرده از راه قندهار وسند چنانچه بیاید در هند رفت و همدرین هنگام جهة آنکه ذکر تعیین حدود فاصله سرحديه در میان بود وایسرای کشور هند از کلکته در پشاور آمده و از انجا براه مشاهده نقطه فاصله دره خیبر بر گرفته و در روز مذکور ماه مزبور تا کتل لندیخانه گردشی کرده باز گشت و همدر خلال احوالیکه بشرح رفت یار محمد خان کاشته ایندولت که در بمبئی اقامت داشت باصروفرمان حضرت والا بیست و دو زنجیر پیل بجهل و یکهزار و پصد روپیه چهره شاهی انگلیسی خرید در ریل حمل کرده جانب پشاور نقل داد و ازجمله یکی درراه سقط شده دیگران پس از چندی درکابل رسیده داخل پیل خانه شدند واز آنسوی در خلال اینحال مستراوتی کمشنر پشاور که از راه قمبین سرحد قبل ازین چنانچه گذشت درجلال آباد آمده و باز گشته بود نامه نزدسپسالارغلام حیدر خان فرستاده ازتعداد افراد خدمه همرکاب خود ابو وعده ورود خود را درروز چهارم ماه جمادی الثانیه نهاد و سپهسالارغلام حیدر خان نامه اورا باکفته کوتیکیکه حضرت والا جهة تقویم نقاط فاصله سرحدیه ازروی نقشه امضایافته دولتين نقل و ارسال کرده بود در روزیست و دوم مذکور ماه جمادی الاولی مصحوب احمدخان خان طبيب ارسال کابل نمود و اورا امر کرده از هدایت و تعلیم حضرت والا درکشته علم حاصل نموده تاروز موعود ورودمستراوتی درجلال آباد باز آید و همدرین اوان حضرت والا سی ودوهزار روپیه چهره شاهی انگلیسی از خزانه ایندولت پرکیق از اهل هنود سکنه کلکته که بمقام نام گنواری ومحمد علی نام برادر زاده او برسبیل مضاربت داده و ایشان آنرا تلف کرده انکارنموده بودند و در محکمه حکومت آنجابر هر دو تن ثابت گشت عطا و مرحمت و ادا فرموده نخواست که دوتن مسلمان مدیون یکتن هندو باشند و همدرین ایام میرزا علیجان خان قزلباش از قلمی میرزا جلال الدینخان که از درگاه جهة قطع محاسبة آش نغزمان طلب در کابل آمده در دفتر سنجش حساب میداد و میرزا عبدالاحد خان برای اجرای کاردفترغزنین چنانچه گذشت مأمورگردیده تا اینوقت روز خدمت بسرمی برد از حضور شهزاده رفیع مقدار سردار نصر الله خان بمنصب سردفتری غزنين سرافراز گشت و چون در انجا رفته بکار پرداخت حاجی محمدین خان غروصاحب اراضی وعقار رعایای سکنه غزنین واطراف آن ازشیعه بودن او معروض پایه سریر سلطنت معدلت مسیر داشت و هم مکتوبی بخط و لفظ انگلیسی از خانه سیداحمد علی نامی ازسادات سکنه مارقول بدست آورده اورا با مکتوب مذکور درزیر حراست کابيل کابل کرد و چون عبارت آن از کلمات مخالف عاری بود ونقصی نداشت ودرسال هزارو دویستو نودوهفت هجری جنرال را برتس انگلیسی جهة تصدیق خدمت وی داده بود سید مذکور رخصت خانه خویش شد و هم درباب میرزا علیجان عرض حاجی بی موصوف پذیرفته نگشت و از انسوی در تضاعیف واقعاتی که رقم گشت سردار گل محمد خان قندهرا که حضرت والاابرء ایلقر موده بود رومعهبان فرستاده پیام داد که حدو دو خوط فاصله اسما را ملاحظه کرده ترك مبدا کرد مخالفا نه کنند و چون از جاییکه فرودشده بود برخاسته درقلعه رباط واقع کنار آب کند فرو کش نمود و با نگهبان اراضی و جبال واودیه و قفاری را کاوید بین کوه مخاس و کنارنهرکند واقع ابد نام وضع بگرجهان و موقع سم تری که خط فاصل و نقشه امضایافته دولتین از انحدود نگذشته بود گردش ومشاهده ورود کرزن در کابل مشاهده نمودن و یسر ای نقطة فاصلة واقع لندی خانه را شرح نامه مستر اوتی انگلیس ذکر عطا ومرحمای حضرت والا شرح تعین حدود نمودن سردار گل محمد خان