Page 144

۱۴۱ نیست بواسطه مناسبتیکه در طبیعت کرم و برگ درخت شاهتوت است کرمیکه تربیتش از درخت شاهتوت شود از تمام اقسام کرم بهتر و محصولش نیکوتر خواهد بود. در هندوستان و سایر مقاماتیکه در سالی چند نوبت تربیت کرم میکنند. غالبا از برگ درختهای دیگر است چون برگ مهواوره و غیره شخص هیچ درختی بجهت خوراک کرم مقام درخت شاهتوت را نخواهد گرفت و تاکنون نیز شنیده نشده که در برگ درختهای دیگر کیفیتی که از برگ درخت شاهتوت در کرم پیدا می شود پیدا شود. این است که از هر درختیکه تربیت کرم شود ابریشمش بپایه ابریشم کرمیکه تربیتش از برگ درخت شاهتوت شده باشد نخواهد رسید. و اما باید دانست که طریقه تربیت درخت شاهتوت نسبت باختلاف آب و هوا اختلاف کلی پیدا میکند. و درخت شاهتوت نیز منقسم بچند قسم است قسمی از آن آن است که باصطلاح زارعین ماده و بیدانه میگویند و درختش بسیار بزرگ بحسب طول و قطر می شود و تربیت آنقسم درخت خاص بجهت میوه اوست که توت باشد غالباً بلندیش از بست ذرع شاه تا دو د هفت ذرع می شود و قطرش از روی دو پنج الی سه ذرع میگردد. و یکدرخت بحسب شاخ و برگ کمتر از ده ذرع