Page 241

نسخۀ ششم عين الوقايع صفحۀ ٢٣٤ بموجب وصیت ان زن وشوهر که ازاغنیای ملت روم بودند هشتصد وشصت هزار فرانک از نقود ومتروکه انها بکفایت مکاتب قوم واقعه درممالک عثمانی هبه وتسلیم شد (اسپانيا) ابتیاع یکفروند کشتی جنگی ازکومپانی کشتی سازی انسالد ومبلغ ششصد ونود هزار لیرا انگلیسی معادل هفت کرور تومان پول ایران (یونان) مشغول باصلاح کشتی های جنگی خودبود و یکصد هزار فرانک خرج تعمیرات او شد (اسپانياى مشرقى (ژاپون) استعفای وزرا وکابینه دولت که اعلیحضرت میکا دوقبول استعفای انها رانمی نماید و(کنت کورودا) را بعنوان موقت بریاست وزراء معین میدارد اعلیحضرت میکا دو پادشاه ژاپون بکارخانجات اسلحه سازی مملکت خود افزود ودستورالعمل ساختن چند کشتی جنگی داد وشهر توکیورا که در اینعهد پای تخت خودقرارداد از هر حیث اراسته ومنظم ساخت وسپاه نظامی خود را بوضع دول اروپاد بقانون المان وانگلیس تربیت وتلبس نموده بر استعداد خود افزود (در سنۀ ١٣٠٥ هجری) (مطابق ١٨٨٨مسیحی) افغانستان) سردار محمد اسحق خان پسرعموی امیر عبدالرحمن خان پسر مرحوم امیر محمد اعظم خان که والی ترکستان از جانب و در سلسلۀ فقر بطریقۀ قادری قدم نهاده بود با بزرگان بلاد ترکستان بنای سلوک و آمیزش ومحبت را گذاشته اوامرسختی که ازامیر عبدالرحمن خان میشد انجام آنرا بطیغره واهمال میگذرانید ونیخواسست که غیررای خودش تکلیفی باهالی ترکستان شد بنا ب لهٰذا امیر عبدالرحمن خان بنای سختی را گذاشته ومامورین چندی بمرکز حکومت او فرستادکه دخالت درامورات بنمایم رواج حکم امارت را بدهند انهم رنجیده خاطر شده محرمانه سران سپاه وبزرگان ترکستان را باخود متفق و هم عهد ساخت برضد امیر عبدالرحمن خان اقدام نموده وعلم اقتدار افراشت وولایت خودرا با مارت تبدیل کرد وعموم اهالی [marginalia: سلطان نامی از فوج گلی ترکستان معظم الیه را امیر خطاب کردند و راپورت این مطلب با میر عبدالرحمن خان رسید ودرکابل تهیه وتدارک سپاه فراوان وغله بر سرسوخته ودفع سردار محمد اسحق خان پرداختند (ایران) در ماه صفر اینسال ملکی از دارالخلافه بجوانب دارالرکن الدوله والی کمیتی بحضرت عباس بمرد ودبفاصه سه شبانه خراسان صادر شد که سردار محمد ایوب خان را با همراهانش دستناخ نظر نموده بقولنسول انگلیس مقیم مشهد بسپار د چون اغلب میدوان شخص در فوج با انواع تدابیر وسحر رجال دولت علیه ایران را از نگهداری سردار محمد ایوب خان وهمراهانش منصرف نمودند ومقصود انها او ملازم و معرون این بود که سردار معظم الیه را ازایران بهندوستان ببرند وتحت الحفظ خود نگهدارند برای اظهار تمدید نسبت بامیرا عبدالرحمن جلیلی بود] یعنی شیری بزنجیر داشته باشند که اگر پیر موافقت با رای آنها نکند شیر را بمخالفت او وا دارند وبدین محافظ پیر همیشه در قید اطاعت انها باشد و هم بیشه که به پیرسپرده اند از حملات شیر ایمن گردانند القصه نواب رکن الدوله چون دید همراهان سردار محمد ایوب خان جمعی شجاعان مسلّح ودلیران نامی افغانستاتند تدبیری کرده فوج مسلّحی در توپخانه ارض اقدس مخفی نمود وجمعی از اجزاء وسربازان وسواران حاضر رکاب خودرا باطراف دارالحکومه واداشت وسرداً معظی الیه را بارک احضار نمود بدین امیدواری که حکم حضرت همایونی شده بشما و همراهان شما خلعت داده میشود وپرس از رفتن هرجای مختار باشید سردار تمام صاحب منصبان واجزاء مسعتیاتی که داشت همراه خود بارگ برد وقتی نزدیک عمارت دارالحکومه رسیدند فوج مخفی شیپور زنان ازعقب سررسیدند وفوج پیاده وسواره دیگر از پیش رو تمام آنهارامحاصره نموده درمیان گرفتند وگفتند سردار شما وارد اطاق ایالت شود سایرین هم تماماً یراق و اسلحه که همراه دارند تسلیم نمایند سردار چاکانه بملاقات والی رفت و همراهانش که متجاوز از دویست و پنجاه نفر بودند لاعلاج اسلحه خود را دور