Page 190

(١٦٥) است که پراکریت ها دران تاثیر اندازد . بهر حال حقایق هرطور باشد با تتبعات آینده روشن خواهد شد عجالتاً اینقدر میتوان گفت که پښتو از زبان آریا یا باختری که بیشتر تعریف آن گذشت منشعب شده و انشعاب آن یا بصورت مستقل و مستقیم ازان بعمل آمده یا از يك زبان دیگری که موازی بازند ازان جدا گردیده منشعب شده و یا قرار بعضی نظریه ها از خود زبان زند مشتق شده است. مسئله هرطور باشد با تعریف اصطلاحات زبان که قبل برین شرح دادیم پښتو از جملهٔ زبانهای باختری است و طبعاً باید خواص ومزایای لهجه های هندی و ایرانی در آن موجود باشد . همین است حال زبان های دسته « داردی Dardic » که زبان های نورستان ما و پشه ئی و اورمری و غیره دران داخل اند . بعضی ها به این عقیده اند که دستهٔ داردی از جملهٔ زبان های ایرانی است که بصورت آزاد از هند و آریائی Indo-Aryen مشتق شده و برخی برانند که اصلاً هند و آریائی است ولی دستهٔ ایرانی دران تاثیر افگنده. عدهٔ دیگر مثل گریرسن چنین فکر دارند که به هيچ يك از دو دستهٔ فوق مربوط نیست بلکه لهجهٔ آریائی است که در میان ایرانی وهند آریائی انبساط یافته وجدید ترین نظریه هم نظریهٔ مارگنسترن است که دستهٔ داردی را دوحصه میکند یکی دستهٔ «کافری» که بعضی شباهت ها به ایرانی دارد و دیگر « داردی صاف» که بدون شبه مربوط به السنة هندی است و چیزیکه محقق است این است که بعضی عوامل آن شبیه به السنة ایرانی و بعضی های آن شبیه به هند و آریائی است. بهر حال مقصود ما از تفكيك خانواده های السنة هندواروپائی نبوده و تنها مختصراً موقعیت زبان ویدی را شرح دادیم وضمناً این نکته را هم خاطر نشان میکنیم که با تفصیل نظریهٔ علما که فوقاً گذشت طبیعی باید زبانها و لهجه های آریانا واجد خواص السنه ئی باشد که به دو طرف شرق و غرب در خاك های هند و فارس منشعب شده اند .