Page 172

صفحه « در مفا ن میهنه » ( ) متصدی امر، وزارت بود بجهت کثرت مشاغل دولتی نمی توانست به امر تألیف کتب بدرستی پرداخت نماید جمع وترتیب اکثری از مصنفات با آن حکیم بوده وهم دیباچه وعنوان ( کتاب شفا ) از مستورات اوست، وفاتش در سال چهارصدو سی و هشت، ده سال بعد از وفات شیخ درهمدان اتفاق افتاده، وبروایتی ابو عبدالله بعد از وفات (شیخ الرئیس) به جوز جان رفته هم در انجا و فات و مدفون گردید . تاریخ وسوانح مختصر ظهیر الدین راجع بمعرفی مقام علمیت و شخصیت حضرت ظهیر الدین فاریابی آن سطوری را که بقلم فما ضل دا را آقای نزیهی در سالنامۀ سال 14 نوشته شده عیناً در اینجا نقل مینمایم . و دیگر صدرالحکما ظهیر الدین ابوالفضل طاهر بن محمد معروف به ظهیر فاریابی است اصل وی از فاریاب (خیر آباد امرو زه) از مضافات جوز جان است و هم درانجا تولد یافت و پس از اکمال تحصیل علو م متداولۀ عصر خویش بمسافرت و سیروسیاحت پرداخته وارد نیشاپور گردید وحاکم آنجا طغانشاه بن نوید معروف به ( آی ابه ) رامدح گفته و از آنجا به آذربایجان رفت وبه اتابکان آن دیار پیوست و جزء شعرای دربار آنان شد و بلوازم اکرام اختصاص یافت و تا آخر عمر بایشان بسرمی برد اتابك ایلد گز مظفر الدین محمد بن ایلد کز معروف به جهان پهلوان وقزل ارسلان واتابك ابوبکر بن جهان پهلوان را مدایح گفته در و صف آن ها قصاید بلند بالائی دارد که هريك درجهی خود نمونۀ از شاهکارهای ادبیات فارسی است . ظهیر از معاریف شعرای قرن ششم هجری و یکی از اساتید سخن سرایان سبك عراق است ودرین سبك اشعار وسبك قصاید وی برجسته تر از آثار همقطاران اوست ظهیر بنازك خيا لی و ایراد معانی دقیقه به اندازۀ مقتدر و چيره دست است که نظیر وی در اسلاف و معاصرینش دیده نمیشود و دیوان او مشتمل برهفت هزار بیت و عبارت از قصاید و اشعار آبدا ریست که از حیث نزاهت و طمراق لفظ و رقت معانی و تشبيهات بدیع جميع آثار معاصرین را تحت الشعاع گرفته نازك خيالی ومبالغات شاعرانه دران بحد کمال مشاهده میشود وبدین جهت بی مناسبت نخواهد بود اگر او را مؤسس وباني سبك کنونی هند بشمارند وچنانکه فاضل علامه میر غلام علی « آزاد» بلگرامی می نویسد ظهیر بر علاوۀ شاعری و احاطه در علوم ادبیه درفلسفه و حکمت نیز مهار تی بسزا داشته واز سربر آورد گان آن بشمار می رفته و بدانجهت