Page 833

فتوحات اسلامی جلد ثانی (٢٤٠) ترتیب دیوان برای فصل حضور منتها میشی کوشیدند و مردمان ازین کار تعجب می نمودند و شایع گردید که وزیر همراه انگریز اتفاق نمود که چون فرانسوی بابطاهر دریا برآیند برایشان احاطه نمایند فرانسوی با درین رفت و آمد خود با از طرف عرضی تردد میکردند در عرض مخفیا بها د عسکر شان را و اوضاع شان را ملاحظه مینمودند دانستند که ضعیفند و با فرانسوی مقاومت کرده نمی توانند چون تحقیق نمودند برای نقض عهد و محاربه آماده گی کردند آلات و اسباب خود را سپس قلعه با بردند چون امر محکم کاریرا تمام کردند و جهات را متحصن و چیزی از شکر خود را بقلعه با لباقی ماندند باقی با کله به بیرون شهر طرف قبة النصر برون شدند و در آن نواحی منتشر گردید نیکی از یشان بشهر باقی نماند مگر تائیکه بداخل قلعه با واشخاصیکه به بیت الالفی و بعضی خانهای از نجیبه بودند مردمان گمان کردند که ایشان برای کوچ کردن بیرون شده اند چون روز بیست و سوم شوال ستر عسکرشان سوار شده پیش از طلوع با مداد همراه عسکر و مدافع و آلات حرب خود لشکر خود را چند قطعه نمود بعضی از یشان را بعرضی وزیر متوجه ساخت و بعضی ایشان بطرف مطریه میل نمودند بیکبار مدافع فیر نمودند طاقت نماند مسلمانان را غیر از جلا و فرار و طاق و خیمه های خود را ترک کنتد نصوح پاشا و کسانیکه با او بودند سوار شده طرف مصر رفتند. فرانسوی با آنها را گذاشته دنمبا ئیکه طرف عرضی رفته بودند آنها را ملحق شده بعد از چور کردن انچه در عرضی ناصف پاشا از متاع و غنیمت بود و بان مدافع نصوح پاشاه را بیخ کرده گذاشتند بعد ازان طرف عرضی رفته چون نزدیک ستندند بوزیر کس فرستاده امر کردند که بعد چهار ساعت کوچ کند وزیر را از کوچیدن چاره نبود کوچید و فرانسویها در عقب وی لشکرهای وی متفرق و منتشر در شهر ها و قریه ها و اطراف برای جمع آوری مال و ظلم برفقرار بودند اما اهل مصر چون آواز مدافع را شنیدند در ایشان قیل و قال بسیار شد حقیقت حال را نمیدانستند متحیرانه باطراف نیز می انداختند نقیب اشراف و بسیاری از عامه همراه وی بیرون شده بر تل های بیرون باب النصر جمع گردیدند که بدست بسیاری شان نی ها و عصا و اندک