Page 179

فتوحات اسلامی (۱۶۶) ذکر مقتل یزدجرد چون از فارس بخراسان گریخت مسلمانان تعقیبش را گرفته در آنجا رفتند و او شهر به شهر میگریخت مسلمانان پویان او دوند تا اینکه جماعتی از مشته گان بر او شبیخون زده بقتلش رسانیدند بعضی گفته که در مرو (آسیادر دی) خوابیده در و دکره کور او را بقتل رسانید در رنج دیگر قتله گفته اند مدت پادشاهی وی بیست سال بوده از آنجمله چهار سال را بآسوده حالی گذرانید و در شانزده سال دیگر از حرب غارت اعراب محزون بوده او آخرین پادشاهیست از اولاد اردشیر بن بابک بعد از ان مملکت خاص بـ طایفه عزیز بقدر عرب تعلق گرفت. بیان رفتن عبدالله بن عامر جانب خراسان و فتح ان بعد از شهادت حضرت عمر فاروق رضی‌الله عنه اهل خراسان علم بغاوت را برافراشتند عهد خود را شکستند چون ابن عامر فارس را فتح نمود حبیب بن اوس تمیمی برخواسته بگفت ای امیر شهرهای زیادی در پیش روی تو هست و تو هنوز چندان فتح نکرده چون خدا تعا ترا است کوشش نما و جانب بلادی که باخته ایم مرکب بران شاید بمقصد منیه کامیاب شویم ابن عامر گفت چگونه برویم و حال آنکه مأمور نمی‌باشیم بقول بعضی حنف بن قیس جواب ابن عامر گفت دشمنان تو ترسان و گریزان و شهرهای غیر مفتوحه بسیارست اقدام نما که خدای تعالی ناصر تو و معین و مقره دین خود هست لهذا عامر رفته خود را بگریزان رسانید چون نقض عهد نموده بودند مجاشع بن مسعود سلمی را که از صحابه بود بجهة محاربه آنولا تعیین نمود و بر سجستان ربیع بن زیاد حارثی را نیز بجهة محاربه عامل ساخت از انجا در نیشابور رفته احنف بن قیس را بر مقدم لشکر مقرر گردانیده جانب طبسین روی آورده و آن دو قلعه ایست که در ب خراسان گفته میشود چون بانجا رسید اهل انبا دادن ششصد هزار درهم صلح نمودند بعد لشکر اندک جان استاق زام که از توابع نشاپور بود فرستاده بقهر و غلبه آنموضع را فتح نمودند چون باخرز که نیز از توابع نشاپور بود فتح گردید عبدا سود بن کلثوم عدوی را جانب بیق فرستاد چون قریب شهر رسید از رخنه که بر دیوار آن بود با جمعی از مسلمانان قصد داخل شدن را نمود دشمن پیش ستی کرده در رخنه مذکور کمین نموده بعد از مقابله شدیدی اسود و جمعی مسلمین خلعت شهادت پوشیدند ادهم برادر سودا تمیم و لشکرکش مسلمانان گردیده بفضل خداوند جل جلاله ظفر یاب گردیده بیهق را فتح نمود اسود از فرط شهادت و فداکاری در دین مبین از خدای تعالی در خواست نموده بود که جسدش طعمه درندگان و مرغان شود لهذا برادر وی جسد مبارکش را دفن نکرده در تدفین باقی اجساد شهدا مبادرت نموده بود در همین غزوه ابن عامر [MARGIN] نیشاپور شهریست از خراسان دستاق زام شهریست از نواحی کرمان جرجز نام ولایتیت براه قاطر از نظام تابشاپور باخرز ولایتیست معمور و قریب با بزرگ و نیشاپور در هست بیق محله ایست ببزرگ و بلاد و عمارات از نواحی نیشاپور مجامع