Page 1033

فتوحات اسلامی جلد ثانی (۴۴۰) در سیرت حضرت عمر فاروق رضی الله تعالی عنه ترجمه خدا را اگر دانستی که فرق کردم میان دو نفر بقضی که بحق روی بمن بنشینند که میل از حق داشته باشد خواه قریبی من باشد یا از نا اشنایان بیک چشم بزوان مرا باقی مگذار ۱۲ ترجمه بدرستی که راستی بخانه حق است و ظاهر است ۱۲ الحطمه این امیر تنها خود ہلاک است و امیری است که خود و عامل های خود را ہمرامی دہد ہمگی ہلاک میگردند وایضاً عمر رضی الله عنه گفته است اللهم ان كنت تعلم اني ابالي اذا قعد الخصمان بين يدى على من مال الحق من قريب أو بعيد فلا تمهلني طرفة عين وخلیفه منصور بسیار ہیبت ناک بود هیچکس جرات نداشت که وی را موعظت نماید بمثل موعظت اوزاعی وجرات اوزاعی ازین سبب بود که وی را طلب نمود و از شہر شام ببغداد نزد خو دحاضر نمود وا ز وی سؤال کرد که او را موعظت نماید اوزاعی گفت میترسم که بشنوی وعمل ننمائی ربیع وزیر منصور بر اوزاعی نعره زد و دست بشمشیر برد منصور وزیر خود را منع نمود و گفت این مجلس ثواب است مجلس عقوبت اوزاعی گفته است که دل من قرار گرفت و بخو د قوت شدم و بخاطر جمعی موعظت زیاد نمودم و در سخن تطویل نمودم مبالغه کردم از جمله موعظه ها این بود پیغمبر خداصلی اللہ علیہ وسلم فرموده است ہر بنده که بوی موعظه دینی گفته شد نعمتی است از طرف خدا وند که بوی سبقت کرده است اگر موعظه را قبول نمود شکر نعمت بجای آورد و الا حجت خداوند بروی بوی تمام گردید هم گناه وی زیاده میگردد و هم عذاب خداوند به وی زیاده میشود رسول الله صلی اللہ علیہ وسلم فرمودہ است ہر والی که بظلم رعیت از دنیا رفت بهشت بروی حرام است و ہر کس از سخن حق بگریزد خداوند او را بد می بیند أن الله هو الحق المبين خداوند که دلهای رعیت را در شان شما نرم گردانیده وامور رعایا را بشما سپرده است بسبب قرابت شما بپیغمبر خدا صلی اللہ علیہ وسلم و پیغمبر رعایا بسیار مهربان بود و ہر چہ مال دنیا بدست وی می آمد بر آدم مواسات نموده بیدریغ میداد هم در نزد خداوند ستایش میشد و هم مردم وی را ستایش مینمودند مناسب تو این است که درباره رعایا استاده باشی و میان آنها معدلت قائم داری و پرده ناموس های شان باش دروازه بروی عرض خوابان نه بندی واز انها حجاب نگیری بغزا وانی نعمت شان خوشوقت گردی وزحمت و سختی رعایا را نکرده شماری ای امیر المومنین در شغل کار خاصه