Page 100

فتوحات اسلامی (۸۷) بیان واقعه ابوعبید و هیچکدام از طرفین عساکر فریقین امیر خود را کمک داده نمیتوانستند مسلمانان وقتیکه دیدند امیر شان قلب عسکر دشمن را تزلزل ساخت لہذا جناحین جیش مسلمان بر جنیتین لشکر کفار حمله کرده بعد از قتال شدید عسکر فارس را ہزیمت دادند مثنی نسبت بر رسیدن مشرکین بکسب سبقت جسته مانع عبور شان گردید لشکر فارس از مشاهده آن متفرق گشته بعضی بطرف بالای فرات و برخی بجانب سفلی آن متوجه گشتند مجاهدین با شجاعت اسلام ایشان را فرصت گریز نداده بضرب شمشیر بخود عدهٔ زیادی را کشتند که استخوانہای آن مشرکین تا مدت مدیدی باقی بود تلفات کفار صد هزار شد و این غزوہ موسوم به یوم اعشار گردید زیرا که صد نفر از مسلمانان را شمار نمودند که ہر یکده نفر از مشرکین را مقتول نموده بودند مسلمانان جہانشب و فردا شب کفار را تعقیب نموده غنایم زیادی حصول کردند قرار فرموده عُمر یکه را چهار یک خمس غنایم دادیم بیان خبر خنافس و سوق بغداد بازار خنافس موضعیست که تاجران بلاد امصار کسری و سواد در معه و فضاء در آن موضع مجمع شده امتعهٔ خود را در معرض خرید و فروش می آوردند مثنی با اصحاب سوار شد تمام اموالیکه در ان بازار موجود بود غارت و اسه را سبز را گرفته بجا انبار متوجه گشتند اہالی آنجا از ترس محصور شدند زمانیکه مثنی را شناختند نزد او آمده کلید و متاعہا خود را تقدیم کردند مثنی هم چند نفر از ایشان براه بلدی بازار بغداد ہمرای خود بردند سوق بغداد موضعی بود که منصور دانیقی بعد از ان در انجا بنای شہر نمود و صبحی بود که آفتاب سعادت اسلامیاں سر از غرفه فلک کشید و اشعات زرین خود را نثار مجاهدین مسلمین میکرد که عسکر مثنی در انطراز ار بغداد گردیده از برق شمشیر هَا خود اتش بر خرمن هستی کفار زده انچه که میخواستند ازان بازار گرفته به انبار مراجعت نمودند سواران در ہر طرف و اکناف غارتہای کثیری کردند گروہی را بر قبیله تغلب و صفین ارسال نمود آنہا ہم قرار فرموده مثنی اہل صفین را غارت مقاتلین شان را مقتول و اولاد شان اسیر نمودند و جمعیتی اسیر کونی و چپاول ثعلب عُمر که در حوضی مجله سکنی داشتند فرستاد آنہا از عزم مسلمانان اطلاع یافته رو بگریز نہادند مسلمانان ایشانرا تعقیب نموده به تکریت آنہا را بدست آوردند ہر انچه از نعمت ہا که میگذشتند بر عملہ کیا حاصل گردید بیان خبر ام قادسیه و مشوره شان و با انتخاب یزدجرد اہالی فارس از استماع انہزام خود و تغلب مسلمانان بر سواد عراق بهیجان آمده بطرف نام بازار بیست انبار شہر بست بر حجر فرات در غربی بغداد به مسافت در فرسخ بفتح الف و نون مشحده بحسین موصدیست و یکروزه راه بود بین مجف و کوفه بست جمله نهربغداد تکریت نخو منصور است بین خط دجلیبی مسافت بغداد موصل مجتمع قادسیه موضعیست که بین آن و کوفه پانزده فرسخ و خلافت امیر المومنین عمر بدست سعد وقاص و فتح گردید بحجر السلام