Page image — the source of record
Machine transcription
(٩٩)
شماره ( دهم ) سال دوم مشاهیر افغانستان
فلاسفه و حکما یا مشاهیر عالم اسلام جا یافته است .
ابو العباس علاوه بر لیاقتی را که در علوم طب و حکمت ، فلسفه و ریاضی ، هیئت و نجوم
دارا بود در ادبیات ید طولائی و از موسیقی هم بهره کافی داشته و از فصحای عصر خودش
بشمار میرفت ، ابوالعباس را در بعضی علوم بشاگردی یعقوب ابن اسحاق کندی نسبت
داده و منزلت فلسفی او را مدیون توجه استادی آن فیلسوف مشهور دانسته اند .
سرخسی در ریاضی و منطق و موسیقی بدواً سمت معلمی معتضد بالله عباسی را داشت
و بعدها بمرور ایام در نزد خلیفه تقربی پیدا کرده و از زمرهٔ ندیمان خاص بجسات قرار
گرفت ، همانطوریکه برای عزت و شهرت فوق العاده خود در دستگاه خلیفه تقرب جست
بالآخره حیات خویشتن را نیز در اثر قرب این آتش سوزنده وداع گفت ، گویند ابوالعباس
در اکثر مسایل سیاست و اداره امور حکومت طرف مشوره خلیفه واقع میشد ، و با آنکه
ندیم و مشاور عالم و فیلسوفی شناخته شده بود ولی علم او بر عقلش غالب نیامده و به نسبت
افشای بعضی اسرار دولتی بغضب خلیفه دچار و در سال ٢٤٦ یا بقولی در ٢٨٦ بامر معتضد
بالله عباسی مقتول گردید .
آثار قلمی این حکیم معروف در اطراف تمام علوم عقلیه و نقلیه که دانا بود، بالغ بر پنجاه کتاب
و رساله بوده بعضاً اختصار کتب حکمای قدیم تر و بسیاری مستقلا آثار خود اوست علاوه
برخی مقالات که در رشتهٔ نگارش کشیده .
کتب جبر و مقابله ، مدخل در طب، کتاب النفس ، الاغشا و صناعة الجسة الكبير ،
غشه الصناعة و الجسة الصغير نزهت النفوس وسياست الصغير المدخل الي صناعته النجوم ،
موسيقي الكبير ، موسيقي الصغير ، مسالك وممالك ، زادالمسافر وخدمت الملوك ، منفعت الجبال ،
ماهية النوم والرؤيا ، در عشق ، در عقل در فرق بین نحو عرب و منطق ، در احداث جو ،
رد برجالینوس درمحل اول ، اخلاق النفس ، سيرة الانسان ، از آثار مشهور و معروف او است .
١٠١٥
Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting. How this was measured.