Page 1595

شمارة ( پنجم ) سال دوم نظریات علمای روسیه ( ٦٣ ) چنین شهر مترقی بود چنانچه در ضمن تعریف وتو صیفیکه بابر از هرات مینماید نسبت به باغهای خیلی قشنگ و بنا های منقش از گچ وچونه که در زیردرختان واشجار قوی هیکل آباد بود حکایه میکند و مارتین در کتاب بزرگ خودراجع به نقاشی ایران ( ۱ ) استعداد وقابلیت رسام مذکوررا در نقش مناظر طبیعی و مصوری ذیروح که او مشغول آن بود تشریحات قابل تقدیری میدهد . ضمیمۀ کتاب « سفر نامه » که در سنه ١٤٦٧ از قلم او برآمده است صورت کامل تصنیفات رسام مذکوررا در جمیع یادگار های تا ریخی که از خامه اش بمنصۀ ظهور پیوسته و تحقیقات آخرین بما نشان میدهد تشخیص و تعیین کرد ، اگر کار مکتب هرات و مخصوصاً از بهزاد درخود هرات و همچنین در سا یر شهرهای افغا نستان جستجو شود خیلی مفید ثابت خوا هد شد وبابن ذر یعه ممکن خوا هد شد که کتب قلمی از منهُ مابعد هم پیدا بشود ، زیرا حیات ادبی و نقاشي هرات اگر چه ضعیف شد و لی تا ا وا خر قرن شا نز دهم قطع نگردید و در اینخصوص تشریحاتيکه میللر وما در باب رسم ها دادیم با اشیای نفیسۀ میناتوریکه در کتبخانۀ اسلامی مرکزی قازان مو جود است ( حمزه ، امیر خسرو دهلی سنه ١٥٨٤ که در هرات بزیور قلم آرا سته شده است ( ٢ ) شهادت میدهد . نسبت به صنعت نقاشی كوچك ( میناتور ) صنعت خا مك وزر دوزی افغانستان ا سلامی کمتر تحت مطالعه آمده است . آثار قلیلی که معلوم شده است خیلی دلچسپ است . چنانکه ظاهر است به دوخت قماشهائیکه مخصوصاً در دورۀ مغلیها که با زر وسیم ورسمهای رنگارنگ دو خته میشد شهرت مخصوصی را حا یز بود ( ٣ ) منبت کاری حصص غربی افغا نستان در روی برنج خیلی معروف است . ودیگ معروف هرات ساخت ١١٦٢ آنرا خوب ( ۱ ) مارتین رسامی مینا تور و نقاشی ایران هند و ترکیه سنه ١٩١٢. ( ٢ ) مجلۀ موزیم ویستنک قازان در سنه ١٩٢١ نومبر« ١ – ٢ میللر در باب يك كتاب قلمی ایرانی وپرو فیسوردنیکه تذکار است صنایع مشرق . ( ٣ ) بار تولد صحیفه ٣٥ . ٤٩٢