Page 117

(۱۰۲) عمارت مقبرۀ امیر شیر علیخان مرحوم وتعویذ قبر آنرا در سنه ١٣٠٦ قمری بامر امیر عبدالرحمن خان بطریقۀ ممتاز کاشیکاری کرده اند یعنی در جدارهای عمارت آن ، گلها و برگها از کاشی صورتی تهیه وتعبیه شده که اگر از نزدیک آنرا مطالعه ننمایند، از دور چنان گمان میشود که تمام گلها وابرگ وشاخ خود، بر روی یک تکه کاشی با قلم رسم شده است و حال آنکه برای هر برگ درخت وشاخهای آن، و هربته گل و اوراق آن علیحده قالب تهیه، وبعد رنگ آمیزی مخصوص بدان پخته شده و در مواضع خود نصب گردیده - (۱) قبل از آنکه مقبرۀ امیر شیر علیخان را با ردوم کاشیکاری بنمایند در یکی از رواقهای خود لوح سنگی داشت که در آن افراد ذیل منظور بود : - امیر شیر علی آنشه خجسته نهاد که بود صاحب تخت و نگین و تاج وعلم نواخت طبل حکومت بنام خود آخر گذاشت خیل و حشم شد رحیل ملک عدم بجوز غصه زنیرنگ عمر و تاریخش بلفظ (غصه) خرد کرد پای عمرش خم امروز این سنگ، واین نظم وجود ندارد بلکه‌لوح دیگر باعبارات دیگر بالای قبرش ساخته اند - نوت : بحساب جمل لفظ غصه ، ١٠٩٥ حرف (ر) که پای عمر است ٢٠٠، بدینصورت سنه فوت امیر شیر علیخان ١٢٩٥ میشود وحال آنکه فوت آنمرحوم در سلخ صفر ١٢٩٦ است اکنون که درین حد رسیده ایم گویا مقالۀ اجمالی ما ختم میشود وازان جهت شکرباری را بجا می آریم که ما را در جمع آوری وربط دادن همینقدر مواد تاریخی توأن بخشید : حضرت خلیفۀ چهارم کرم الله وجه الکریم از برگزیدگان و خاصان خداست ، از ان جهت تمام رموز وغوامض يك انسان کامل، در حیات وسوانح شان درج است ، تطورات وحالات چنین يك وجود ممتاز را که کراماتش در عرصۀ سیزده صد سال بحد وحاش ، ببرای بندگان خالق مشکل کشائی مینماید، نوشتن قلم صاحبدلی میخواهد که بر تکوین واسرار خلقت واقف باشد، ما که در همه حال بیش ازيك موجود كوچك نیستیم باردیگر بعجز وقصور خود اعتراف ورزیده و همینقدر معلومات را که اخلاص بپارسای ماجمع داشته مخصوصا" یکجا ئیکه در اصل موضوع (یعنی بودن حضرت شاه در بلخ) مشکل پسندی دارند تقدیم میداریم ، واینگونه اشخاص را دعوت مینمائیم که اگر ازین اجمال تاریخی، وآنهمه کرامات وخرق عادات ، که هر سال بالای تربت شان ظهور مینماید باز هم تسکین نمیشوند یکبار برای زیارت مزار شریف کمر اخلاص بربندند و با حضور قلب بر آستان مبارکش جبهۀ اخلاص و ارادت بمالند، تا برای شان مکشوف گردد که دران دیار شرافت آثار،چه بار گاهیست، ودران بیت الشرف چه موجودی بودیعت سپرده شده : بالجمله این بقعۀ نور برای ما از بزرگترین نعمای الهی بوده و شاهد عادل دینداری اهل این وطن است ،بیایند که دستی از دل بر آورده و برائی یکبار اگر در مدت العمر هم شود زیارت این حصار جلیل را بر همت خود لازم بشماریم، و بر آرامگاه کسیکه تربیت شدۀ دامان نبی الورا است جبهۀ اخلاص و عقیدت بمالیم، هر که برایش اسباب رفتن میسر است و تا حال عزم آستان مرتضوی را نکرده بحکم اخلاص و بامر ارادت نزد جناب مرتضوی ملامت است و اگر آن صاحب عفو و گذشت اینهمه نارسائیهای ما ناسپاسان را بحل نکند وای بحال ما : در خاتمه من مسکین که یکبار بمساعدت وعنایت پادشاه دیانت اکتناه افغانستان اعلیحضرت محمد ظاهر شاه در سنه ١٣٢٣ بدان مصر کرامت و بران مقام علیه جبین اخلاص سوده بودم،اينك بار دیگر برهبری توفیق بهمرکابی موکب همایونی وبادل پر آرزو سوی آستان حضرت شاه رهسپار میگردم امید که بزیارت آن آستان عالی موفق آیم و در آن مقام پرفیض موقع احترام بیایم : پایان جلد اول بعد ازین تکملۀ جلد اول بعد از آن جلد دوم بنام آسودگان بلخ (۱) رواق نظر گاه و در وازه مغربی آنطرفش که رویصحن حرم دارد نیز از کاشی کاری های ممتاز است.