Page 190

۱۷۱ وقتاً که دانست که در اطراف و اکناف بلاد افغانیه اوازهٔ اعتبار کدام شیخ بلند میگردید یا بغرض اشغال منصب ارشاد مستعد بوده و آماده کی دارد دفعهٔ بوهایت او حکم مینماید تا در قلوب اهالی نسبت تولید نفرت به او نموده به هیئت وصورت نهایت فجیع تشهیر کرده شود . تمام علما شرب دخانیات را با تمام اقسام آن مانند علمای بخارا حرام میدانند لکن به منع عامه از ان تعرض نمی کنند الا (آخند صاحب سوات) که مشارالیه از پیش خود شیخانرا باطراف وا کناف بلادافغانیه (۱) ارسال مینماید تا مردمان را از استعمال دخان منع وچلم ها و قلیانهای شان را بدست آرند و بشکنند . علماء افغان با وجودیکه مذبوحهٔ یهود و نصارا میخورند ذبیحه مردمان شیعه را حرام میدانند گمان میکنند مردمان شیعه مرتد شده اند و ذبیحه مرتد حلال نیست اما خوردن ذبیحهٔ اهل کتاب شرعاً جواز دارد . (۲) تمام شان بر شانه های خود جای نماز های نازک و درشت را برطبق مواسم و فصول از برای ادای نماز می بردارند بلکه این عادت عمومی تمام افغانها است از طرف تمام آنها در راه دین تعصب خود را ظاهر نموده و براحکام شریعت واعتقادات غیرت می نمایند مگر تسامح واغماض درین امور اگر در بین شان موجود شود راجع به مرشد خواهد بود و بس . طلاب لنگرهار چون احترام عوام را نسبت بخود بسیارتر می بینند لهذا بواسطه غرور این قوه برا هالی جور می نمایند : جنبه ، جنبه با قر بونه ها و تفنگچه ها مسلح میکردند از اهالی چون کمی اهانت به بینند بر قریه های شان یورش می آرند و تاز مانیکه ناغهٔ توهین طلبه را نگیرند از تجاوزات بازنمی آیند چنین طلبهٔ این سمت پا بند نماز (۱) آخند صاحب سوات برای حفظ بیضهٔ اسلام در افعانستان خدمات بزرگی نموده از کوته الی کشمیر در هر قوم بزرگ یک نفر مأذون مقررنموده بود که مدافعه انگلیسها را می نمودند و اصلاح عوام میکردند (۲) این مسئله را نمیدانم سید کجا دیده است آثار آن در وطن وجود ندارد؟