Page 459

( ٢٣٨ ) دهولی ، «جانگدا»Gangada (اوریسا) یافت شده است . وضعیت سیاسی چگونگی رفتار اسوکا با ساکنین جنوب شرقی آریانا : پیشتر متذکر شدیم که دامنه امپراطوری موریا از سواحل گنگا تا حوضه ارغنداب انبساط داشت . در حقیقت قلمرو امپراطوری موریا از دونوع خاك تشکیل شده بود یکی اصل خاک هندی که از «پاتالی پوترا» (اضلاع متحده بهار) و نایب السلطنگی های « اوانتی » Avanti ، یوجاو ینی » Ujjavaini (مرکز و شمال هند ) « کا لنگا » Kalinga و « اورسا » Oressa و ( ولایت مدراس ) مرکب بود و هسته امپراطوری موریا را تشکیل میداد و دیگر متصرفه اریانای جنوبی یا صفحات جنوب هندوکوه که سلوکوس نیکاتور شاه یونانی شامی در اثر ضعف و شکست خویش حین مصالحه برای موریاها وا گذاشت و ایشان هم اینجا را موقتاً جزو قلمرو نفوذ خود نمودند . باوجودیکه «سلوکوس نیکاتور» به استثنای باختر سه چهار ولایت بزرگ اریانا یا رویا میزادی(اراکوزی) در انگیان را برای چند را گوپتا گذاشته بود ولی قراریکه ظاهراً معلوم میشود و متن فرامین سنگی هم وانمود میکند باوجود آزادی که از طرف سلوکوس نیکاتور برای موریا ها داده شد به تمام نقاط فوق الذکر اربا تا بسط نفوذ و حکومت نتوانستند در باختر و سائر نقاط دور دست مثل آریا و درانجیان واراکوزی مردان آزادمنش و عناصر باروح دست بهم داده و عنان اداره را به رؤسای خود سپردند چنانچه در اثر پشتیبانی و تقویه روح قومی بود که عناصر پراکنده یونانی نه تنها از زیر نفوذ موریاها برآمدند بلکه بلادرنگ استقلال خویش را از سلوسیدهای شامی هم احراز کردند . موریاهای هند چون از شهامت اقوام آریانی بودند صلح سلوکوس نیکاتورا محض صلح تصور کرده در صدد استفاده های سوء وتجاوز نبرآمدند و چون میدانستند که اگر سلوکوس نیکاتور ولایات آریانا را به ما بخشش هم کرده