Page image — the source of record
Machine transcription
( ٢٤٨ )
خواص داستانی خود را از دست داده و به دوره های تاریخی نزدیکتر شده اند
چنانچه در حوالی ١٥٠٠ ق م مدققین به وجود امپراطوری بزرگ و نیرومندی
در باختر شهادت میدهند (۱) وویشتاسپ ( گشتاسپ ) را که معاصر زرتشتر
سپنتمان بلخی و اوستا میباشد در حوالی ۱۰۰۰ ق م قرار میدهند .
اسپ و باختر : چون کلمۀ «اسپ» (اسپ) در آخر اسمای پادشاهان این
سلسله آمده است برای رفع حیرت کسان و درعین زمان برای نشان دادن اهمیت
اسپ در حیات آریائی کتلۀ باختری چند سطر مینگاریم : آریاها حینیکه در
«آریاناویجه» ( حوزۀ علیای اکسوس و سیردریا و اراضی متصل آن ) زندگانی
داشتند بواسطۀ تماس با اقوام مغلی نژاد و توریاها تربیۀ اسپ را از اقوام تورانی
یاد گرفته و در نتیجه مهمترین و سریعترین عامل حرکت و انتشار و کامیابی
های آنها در تسخیر اراضی جدید چه در اروپا و چه در دیگر نقاط آسیا گردید
آریاها در زمان اقامت طولانی خود در باختر به اسپ و تربیۀ آن بیش
از بیش توجه کردند و چون صفحات هموار و وسیع باختر برای تربیۀ
این قسم حیوان فوق العاده مساعد بود بهترین نسل آن در آنجا بمیان آمده
و به مرور روزگار تا امروز باقی ماند . بیشتر اهمیت اسپ و اسپ دوانی
و سوارکاری را در عصر ویدی شرح دادیم ( صفحه ١٣٢ ) . در دوره اوستائی
به شهادت خود اوستا اهمیت اسپ در باختر و سایر نقاط آریانا بیشتر معلوم میشود.
و میتوان گفت که جامعۀ آریائی سراسر یک جامعۀ سوارکاران بود چنانچه
هنوز صفحات وسیع باختر مصداق این جمله شده میتواند . رؤسای خانواده های
بزرگ گله های چندین هزاری اسپ داشتند و هر کدام از روی تربیه اسپ های
خود بصفتی یاد و مسمی شده بودند مانند : کرساسپ « صاحب اسپ لاغر »
اروت اسپ « صاحب اسپان تندرو » بورو شسپ « صاحب اسپ پیر » ارجتاسپ
(۱) صفحۀ ١٠ مطالعات جغرافیائی شمال غرب هند تالیف وی وین دوسن مارتن .
Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting. How this was measured.