Page 237

(٢١٦) هم در اوستا ذکر شده و بعض ماخذ دیگر به اختلاف نظر از آنها اسم برده اند و سرود ویدی به آنها اشاره ئی نمیکند به این لحاظ گفته میتوانیم که ایشان اگر پادشاه هم بودند از قبیل شاهان کوچکی بودند که پیش از نظام سلطنت نیرومند و قوی پارا داتا حکومت کرده اند چنانچه در فصل ویدی تحت عنوان حیات اجتماعی (صفحه ١١٠) یکی از پادشاهان آریائی را بنام «گو پت شاه» شاه شبان اسم بردیم که حتی قرار بعضی نظریه ها بر آریاها در آریانا و بجه سلطنت میکرد. به این لحاظ از مسائلی و اشخاصیکه راجع به ایشان بعض منابع خاموش و بعضی هم اختلاف نظر دارند صرف نظر نموده و سلطنت پارا داتا یعنی پیشدادیان بلخی را در «بخدیم سریرام اردو در فشام» یعنی «بلخ زیبا دارای بیرق های بلند» بنام موسس بزرگ و حقیقی آن «یاما كشائتا» یعنی ياما پادشاه، یامای اعلی و قشنگ شرح میکنیم. یما پادشاه: موسس و بانی سلطنت دودمان پاراداتا «یما» است که میتوان اورا بر طبق مندرجات وید و اوستا اولین پادشاه آریائی خواند. هو ما رب النوع مشروب کوهی میگوید که «یما» پسر «وی وانگانا» Vivanghana است و چون مشاراليه اولين کسی است که عصاره نبات «هوما» را کشیده است در اثر این اقدام نيك «يما» قشنگ در خانه او تولد یافت و سردار اقوام شد و از همه کسانیکه آفتاب را دیده اند مشهور تر گردید و به مقام پادشاهی رسید. از روی پاره تذکرات اوستا واضح معلوم میشود که «یما» پادشاه نسبت به زمان ظهور زردشت خیلی ها پیشتر گذشته چنانچه در مقابل سوالاتی که زردشت از هر مزد میکند که اول عقیده و آئین را به کی تلقین کردی هرمزد میگوید اول با «يما اعلی» حرف زدم و به او گفتم که ای یما پسر قشنگ «ویوانگانا» تو مبلغ و پیش برنده آئین من شو و به این ترتیب چون (یما) خود را مستعد تبلیغ مذهبی ندید از قبول این وظیفه ابا ورزیده و هرمزد او را حامی: نگهبان، حکمرما