Page 464

فصل هشتم ۲۰۷ بر راه هائی است که رو جیحون بطرف سرحدات افغانستان می آید استحکامات این قلعه زیر زمین مخفی میباشند و بجهت هیچیک از توپهای بزرگ امکان ندارد بقلعه مزبور صدمه وارد آورد و اظهارات بعضی از هر بین فن نظامی صحیح میباشند که میگویند قلعه جات هر قدر هم که محکم باشد در حضور توپخانه و توپهای بزرگ این زمان هیچ اعتبار ندارد ولی توپهای بحری ماشینی ته پر و توپهای کروپ و با چکیس و مازنغلد و ماکیسم و سایر اقسام ادوات حربیه جدیده که در این قلعه جات سرحدی دارم از بهترین اقسام ادوات حربیه است که امروزه در دولتهای دیگری دیده میشود و اگر اختراعات تازه دیگری هم عمل بیاید من اول شخصی خواهم بود که آنها را تحصیل نمایم و در این باب از همسایه های خود خیلی عقب نخواهم بود نقطه که بسیار احتمال دارد دولت روس از ان نقطه حمله نماید از عشق آباد و مرو بید هرات میباشد که مشرف بر راههای قندهار و شالکوت است و از سمت تاشکند و سمرقند ببلخ که در راه کابل و پیشاور میباشند و از بدخشان بفیض اباد و قته غن اما اگر دولت روس بخواهد با فغانستان و هندوستان در یک زمانی حمله نماید حمله آنها از پامیر بوخان و چترال و کشمیر خواهد بود و نیز امکان دارد یک وقتی در زمان آتیه دولت روس سوراخی پیدا نموده از راه میروه و از راه ایران بهندوستان حمله نماید وقتیکه روسها نزدیک رسیدند من استحکامات هرات را بیشتر از پیشتر مستحکم نمودم باین جهت رو سها در سمت بلخ بیشتر چالاکی مشغول کار شدند محل مذکور را هم کاملاً مستحکم نمودم بعد دولت روس توجه خود را بطرف بدخشان و پامیر معطوف ساخت و من بجواب این مبارز طلبی کافرستان را مفتوح نمودم و از جلال آباد ولغمان و کابل و پنجشیر را هها درست نموده خود را حاضر کردم که دران نقطه هم با رو سها تلاقی نمایم در سنه ۱۸۹۳ میلادی مطابق سنه ۱۳۱۱ هجری بمبر تر دیورند گفتم که اگر دولت انگلیس خیال دارد چترال و با جور را از من سلب نماید من نمیتوانم و اخان را از تخطی دولت روس محافظت نمایم لہذا مسئولیت محافظت و اخان را بعهده انگلیسها واگذاشتم الحال در سمت ایران بچالاکی مشغول بکار میباشند لازم است که من بسرحدات جنوب مغربی افغانستان که بین هرات و قندها رمیباشند کا ملاً متوجه بشوم پس باین قسم به سمتی که کار گذاران دولت روس عساکر خود را حرکت بدهند من بتوسط مخبرین خود مطلع گردیده دو برابر تعداد سرباز هائی که حاضر