Page 455

(۱۹۸) فصل هشتم هرگز نمی تواند بدون همراهی و اتفاق دولت دیگری این کار را از پیش ببرد و چون احتمال ندارد دولت دیگری هم با دولت روس بجهت تسخیر هندوستان متفق شود بدون اینکه دولت دیگری هم با دولت هندوستان شامل شود این خیالات دولت روس غیر از خوابهای خیالی چیزی نمیباشد و ابدا صورت پذیر نخواهد شد ممکن ست این خواب روسها تا بیک اندازه وقوع بیابد مثل اینکه خواب طبیبی وقوع یافت و آن چنین بوده است که طبیبی خواب دید مریضی را معالجه نموده با و گفتند هر قدر اشرفی میتوانی بدوش حمل نمائی از خزانه بیبر طبیب طماع حریص خود را باندازه بار نمود که سنگینی بار شانه های او را بشکست و چون در د شدیدی در اعضای مذکوره محسوس گشت بغته بیدار شد و دید که اشرفی در میان نمیباشد ولی در د شانه ها باقیست روسها بجهت تسخیر هندوستان و تاراج نمودن خزاین آن مثل همان خواب طبیب رنج وز حمات بیفائده را متحمل میشود نتیجه اش این خواهد گردید که کاری از پیش نتوانند برد ولی صدمه این کار باقی خواهد ماند حالا ملاحظه میکنیم که اگر دولت دیگری بجهت تسخیر هندوستان با دولت روس متفق شود چه طور خواهد بود هیچ شکی نیست که بعضی دول اروپ عظمت و قوت دولت انگلیس را بنظر تعصب و حسد می بینند و این کج نظری آنها را وامیدارد که نسبت بدولت انگلستان در مقام مخاصمت غیر مفیده بر آیند با این همه گمان نمی کنم که دول مذکوره محبت مخصوصی بدولت روس داشته باشند و یقینا این امر بجهت آنها منفعت نخواهد داشت که بمخالفت دولت انگلیس با دولت روس متفق شوند زیرا که دولت انگلیس نسبت بدولت روس تعدی و ظلم آن کمتر ست از چند سال قبل از این الی حال میل ملت فرانسه بدوستی دولت روس در تزايد است و نیز تنفر دولت مشارالیها از دولت انگلیس در تزاید است هـذا از این موقع گمان میکنم محتمل دولت فرانسه مخالفتهای قدیم را که با دولت انگلستان در هندوستان و در جنگ ناپلیون داشته بخاطر آورده با دولت روس هم دست شده و دولت روس هم که با بد تلافی صدماتی از دولت انگلیس در زمانهای گذشته دیده است بنماید بجهت شخصی که حالات واقعات پولیتیکی را بدقت ملاحظه می کند بخوبی واضح است که اگر دولت فرانسه با دولت روس همراهی نماید دولت المان هم از دولت انگلستان کمک خواهد نمود و این امر پر واضح ست که دولتین المان و انگلیس متفقا از دولتین