Page 347

فصل پنجم از خطیبات دول خارجه محافظت نمایند بواسطه این وعده که بدولت انگلیس داده بودم و تمام تعلقات میهود را با دولت روس قطع کردم تخت سلطنت افغانستان بتصرف من در آمد و حال آنکه دولت روس بواسطه آنکه چندین سال نمک آنها را خورده بودم و مرا مرخصی و اجازه برای آمدن بافغانستان داده بودند مرا بر همن سنت خود میدانستند و در محا مرا بکابل فرستاده بودند مثل انکه دست نشانده آنها بوده باشم و شخصاً من از انها خیلی امتنان دارم و هرگز مهربانی انها را فراموش نخواهم کرد چرا که کفران نعمت بدترین معاصی ست ولی با وجود این من حقی ندارم که مملکت و ملت خود را بعوض شکرانه که شخصاً از روسها دارم بآنها بفروشم این ملت و مملکت را خداوند بمن تفویض فرموده است که از انها محافظت نمایم و مرا فقط یک نفر پاسبانی مقرر فرموده است که کله انسانی را بجهت او نگاهبانی نمایم لهذا بسیار قبیح است از متر اول یا مستحفظی که اموالی را برای حفاظت باوسپرده باشند و او اموال مذکور را بر فقاد خود بدهد الیته هیچ قراولی این کار را نخواهد کرد تا زمانیکه جان در بدن و فشنگ از جهت تفنگ و تیغ شمشیر از برای زدن در دست داشته باشد لهذا نظر قیمت چون بانگلیسها ملصق شده ام روسها ازین مکدر شدند چیزیکه عمود و وعده ما را نگاه میدارد فقط ننگ و غیرتی است که خداوند در وجود همگی ما خلق فرموده است بدون آن بسا اوقات تعهدات را شکسته اند و میتوان شکست و امثال این فقره کم نیست اگر فقط از معاهده مقصود این ست که شخص باید راست کردار و بقول خود صادق باشد پس آن وعده که بتاریخ بیستم ماه ژویت ۱۸۸۰ میلادی مطابق ۱۳۰۵ هجری که سریپل گریفن کتباً و شفاهاً بمن وعده داده بود مکفی بود که دولت انگلیس متعهد است اگر دولت خارجه بدون اینکه افغانها بهانه صحیحی بدست آنها بدهند بمملکت افغانستان حمله بیاورند محافظت نمایند ولی بعضی از صاحب منصبها ایشان این بود که این وعده بشکل عهد نام یا نوشته رسمی داده نشده است لهذا در ۱۸۸۳ میلادی دا داشتم که نوشته مذکور را رسما امضا نماید لیکن با وجود آن میخواستم که از خود فرمان فرمای هندوستان تصدیق وعده طرفین بعبارات