Page 658

موصوف برای احضار حضور زمانشاه تاکید ووقت ملاقات معین کرده بود . ر نجیت سنگ بجواب سردار اینچنین نبشته بتقد یم رسانید : من از احوال والی عم بی اطلاع و از احسانش غافل نیم موصوف از دست خدام دولت بود ا ز نعمت بینا ئی محر وم گشته و با سخت حا لت که مراد از عدم بصارت وضعف وجود است گر فتار آمده و بحسرت آوارگی از وطن آیا می بسر می برد و تا وقتی که بشرف خدمت آ نجناب برسم اظهار تا سف زیاد مرا بحضور ذات وا لاجاه بعرض اشرف رسانیده و اطمینان بدهند که پس از استخلاص مصا ئب روزگار مقر یب خدمت ا شرف میر سم و د ر ضمن این پیام با آینده اعلیحضرت زمانشاه دوکیل الدوله هند رانجا از داشتن ثروت کامی مستغنی بودند مهاراجه رنجیت سنگ بپاداش فتوت شهنشاه مو صوف که در بارهٔ اوسالهای قبل مبذ ول فرموده بود بکارکنان خود امر کرد که روز پنجصد رو پیه (۱) از خزانهٔ راولپندی بطور وجه مهمانداری بحضور اعلیحضرت زما نشاه شایستا بطور اعزاز بتقدیم رسانند تا خدم وحشم آن بحالت پریشان دچار نگردند ، اگرچه ز مانشاه به آن احتیا جی ندا شت گویا بعقیدهٔ رنجیت سنگ فرط احترامی بود که بدان مو رد ابراز کرد وانسا نیتی بود که برای ادای حزمت بکاربرد، ولی ز مانشاه معزول از روی نخوت سلطنتی استنکاف ورزید ه برای انتظام عا صمهٔ خویش که در ولایات لعل پور ـ لودیانه ـ راولپندی ـ بیشتر واقع بود بروی سفارش شردنا شخصا در امور استملاک زمانشاه وجا بگیر سرداران درانی دران سر زمین بیش از پیش متوجه با شد . در خلال همین گزار ش که مصادف به سال ۱۲۲۳ هـ ق و اعلیحضرت شا ه شجا ع الملک نیز از سلطنت (اول) خود معزول گردید جین و رود بکشور هند و پنجاب عقب زمانشاه مخلوع واها لی حر م محترم و ا عضا ء فا میل جلیل سلطنتی که چندی قبل براه پشاور بد انصوب راه بر گرفته بودند او نیز براو لپندی بحضور برادر نامور خویش توصل جسته بفرض دید ووادید واستقرار دودمان بزرگ سلطنت د را نی که در کد ام محل باید مؤ قتاً تمکن جو یند و بعزم مشورت بابرادربزرگش اعلیحضرت زمانشاه در را ولپندی بشرف صحبت او پیوست تاموقع بند وبست در کار وبار سلطنت وجها نبانی هندوآنجا اقامت گزید ه سر رشته و انتظام امور نما یند . مهاواجه رنجیت سنگ که شخص جاه طلب و مترصد اوضاع افغا نستان و انقراض سلطنت درانی بود وخط مشی خود را سری وعلنی بهر طرف تعقیب کرد ن میخواست از اقامت مؤقت هر د و شهریار تبکواطوارمطلع گشته در هراس شد وچون ازنابینا (۱) در تقد یم این پول منشی کنهیا لال نیز اشارت کرده ولی سهواً و یا قصداً فرقی قا ئل شده زیرا او پنجاه روپیه می نو یسد . اما حقیقت در روز پنجصد روپیه بوده واز حضور اعلیحضرت زمانشاه پذیرفته نشده ودارائی خود را که هند رانجا خالصهٔ حکومت زمانشاهی شمرده میشد مطا لبه کرد .