Page image — the source of record
Machine transcription
(۲۷۰)
ذاتی مذکور نیز در وقت سلطنت محمود شاه رتبه امین آخور باشی در یافت] .
اما عبدالکریم خان اسحق زائی که آمر دیگران بود مانند عصر سلطنت تیمور شاه غازی در وقت
سلطنت زمانشاه غازی نیز از اشخاص مقتدر بوده و بحیثیت ناظر و پیشکار وکیل الدوله تعیین
شده و در وقت اقامت او در قندهار در دوران حکومت شهزاده قیصر ناقلین مردم فارسی که آرزوی
آمدن بدار السلطنه کابل داشتند از طرف شهزاده سلطان بتصدی تحت امر و نگرانی مذکور
بدار السلطنه کابل فرستاده شده اند و در متن فرمان شهزاده قیصر والی قندهار درج این کتاب که
بعنوان خط راه داری ارتباط موضوع پیدا کرده است اسم او قید است و هکذا در وقت تعمیر
مساجد شریف جامع نور الاسلام و جامع باغ خیلابگاه که در پل خشتی و چوب فروشی
باشتر اک مساعی ملا احمد خان میر وعظ صرف همت بکار برده است و در متن فرمان فتح خان
بارکزائی وزیر اعظم محمود شاه درانی در این کتاب در فصل تعمیرات از انجام خدمات او
تذکار داده اند .
عبدالکریم خان در سال ۱۲۱۶ هـ ق در هنگام انقراض سلطنت زمانشاه بدار الریا و
بحضور شهزاده شجاع الملك فرستاده شده بود و در وقت محاصره اعلیحضرت زمانشاه در قلعه
ملا عاشق در جگدلك بین راه جلال آباد از طرف شهزاده از پشاور سوق داده شد. مطلب آنکه
امین آخور باشی مذکور که گاهی عهده نظارت کارها و عهده پیشکاری و کیل الدوله را داشت
از رجال لشکری و کشوری و افسران طرف اعتماد و فعال و ورزیده دوره زمانشاه يك تن همین
شخص وز بردستان او نیز وقع و اعتبار لشکری و کشوری داشتند و هر يك از ژنرالها و شخصیت
های آندوره بودند و در معاملات کل وجزء سهم گرفته بودند .
خالقدادخان علی زائی نائب او بود و يك تن از امیر آخوران دوره زمانشاه ولیخان نام داشت
و در عصر سلطنت محمود شاه هم اشتراك داشته و بلفظ امیر آخور ولی مشهور بود .
شاطر باشی
در ادوار سلاطین قدیم وسائل سواری جز اسپ و فیل و اشتر وجود نداشت و بهترین
وسیله اسفار و طی منازل قریب و بعید سواری اسپ بود. سلطان و وزراء چون سوار اسپان خاصه
می بودند در جلو اسپ اشخاص موظف بحیث شاطر حاضر رکاب دو پیش میرفتند . وظیفه شاطر الی
چهل سال قبل در کابل معمول بوده و این نام مشهور است.
در عهد سلاطین درانی کسی که تمام شاطرهای خدمه حضور تحت اثر او اداره میشد
شاطر باشی عنوان داشت . قرار گاه شاطر ها را بنام شاطر خانه یاد میکردند . شاطر
باشی عصر زمانشاه بنام شناخته نشد اما بقول چند مؤرخ در قلعه عاشق شنواری با اعلیحضرت
زمانشاه همراه و از اینکه در آخرین ایام سلطنت او یکجا و بخدمتش پیوسته بود معلوم است
يك تن از فدا کار ترین اشخاص بود .
سایه بان دار
در عصر سلاطین درانی از انکه حیات گرانبهای ایشان با وزرا و کار پردازان بزرگ دولت
در اسفار پر افتخار کشورهای متسلطه سپری شده است نظار بعدم وسائل سفری امروزی در حال
Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting. How this was measured.