Page image — the source of record
Machine transcription
٣٥٩
سررشته دار لشکر
مدیر عمومی لوازم
سررشته دار مراد از افسر سپاه وقوماندان نیست و حقیقت چنان است که در عصر سلاطین درانی در قطعات لشکر کسانیکه بوظیفه جمع آوری آذوقه وارزاق والبسه و محروقات وسایر مایحتاج دسیتممد داشت یکنفر نویسنده بنام سررشته دار لشکر برای انجام امور محوله بر قرار می بود.
سررشته در اوائیل عصر محمد زائی بنام ارجن میجر ومیجر یاد میشد و در عصر امپراطوری سدوزائی درانی سررشته دار یاد میکردند چنانچه درعصر حاضر عین وظایف را مدیر عمومی لوازم انجام میدهد.
موجودیت عنوان در تشکیل قطعات عسکری آنوقت از قول میرزا هادیخان سیستانی بصفت پیوست واز جمله سررشته داران در باره یکنفری که از شرح حال او بحث میکند گوید میرزا خلیل خان بن حاجی علی رضا موسوی وقتی وظیفه سررشته داری لشکر داشت [۱] چون تعداد قشون منظم شاهنشاهی درانی از حد زیاد ودر سفر وحضر مصارف زیاده داشت لشکر نویسان مصروف نامنویس داخلی وخارج افراد عساکر وحاضری آنها بودند و سررشته داران آمر اعاشه ولوازم محروقات وملبوسات بودند
چاوش
تلفظ ترکی یعنی سردار لشکر وسردار قافله واصلا در تحریر بدوواونوشتن صحیح است اما غالبا در قدیم چاوش بروزن طاؤس مینوشتند.
این عنوان در تشکیل قطعات عسکر شاهنشاهی درانی از عصر سلطنت اعلیحضرت احمد شاه کبیر باثبات رسیده است اگر چه اعلیحضرت مغفور نامهای سپه سالار- امیر لشکر اردوباشی -سالار- افسر -سرهنگ -سرتیپ- در عنوان های بزرگ عسکری زیاد شامل ساخته بود و بازهم برای حفظ اصطلاحات عمومی آنوقت که در دول همسایه و به نزد افراد ملت معمول وآشنا بگوش میرسید واز اصطلاحات ترکی نامها داشتند الفاظ فوق را حمایت میفرمود چنانچه در نقشه شهر قندهار لفظ چاوش و چارچی وغیره معلوم است. این الفاظ تا وقت انقراض سلطنت درانی در خلال واقعات تاریخ بکثرت وبعضاً به ندرت بنظر میرسد ولی در یافت اسماء وعزل معانی وتطبیق کردن بکلمات معمول عصر کاریست نهایت دشوار.
[۱] شخصیت خلیل خان زیر عنوان قللر آقاسی بیشتر توضیحات یافته است.
Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting. How this was measured.