Page 259

دارد و تغییر دادن اساس لشکر را که قبلاً بطور قومی در تحت لوای امراء قوم بطور عهده برار حاضر خدمت پادشاهی میشدند به نوع لشکر منظم تنخواه خوار شاهی تبدیل داد و اینکه در ابتدا متدرجاً از رسوخ امراء بزرگ کاسته میرفت مفکوره بود که اگر در حقائق موضوع انسان پی برد از مفاد ملت و حکومت آنوقتہ خالی نبود زیرا که رسوخ و اقتدار هر يك از امراء که بمنزلة پادشاه علیحده بشمار میرفتند و هر چه میخواستند میکردند و در اثر مخالفت ووسوسه حرص وحسد بعضی شخصیت های مفسده جو آتش نفاق وخانه جنگی افروخته شده و در اثر جنبش و نفاق داخلی دست اجانب نیز در بلاد متصرفه احمد شاهی دراز میشد چنانچه به همین فکر در ابتدا تمام عهده های بزرگ را بدست اشخاص سوای قوم درانی سپرد مگر اساس این فکر اگرچه برای از بین بردن شخصیتهای جاه طلب خیلی معقول ولی بدماغ امراء درانی ناشایسته آمده وهکذا قتل وزیر شاه ولیخان ونقل دادن دارالسلطنه را از قندهار به کابل هم بعضی را به مخالفت تیمور شاه واداشت ومخالفين سلطنت سدوزائی سرداران طائفه قوفلزائی را که بیشتر مترقی دربار شاهان سدوزائی بودند برای بدست آوردن مطلب خود اعلیحضرت تیمورشاه را از رویه آنها چنان تخویف میکردند که به اضطراب و کدورت او بدرجات می افزودند و تازمانی که اعلیحضرت تیمورشاه باین خرابی ها وانعکاس فکر خود پی بردرخنه های نفاق وخرابی زیاد در امور سلطنت او رخ داده بود ورقتی که میخواست دررفع نقائص حکومت وتشکیل اساسی سلطنت خویش بپردازد همین مفکوره مانع اراده و نهضت های عالی او شده و ازین رهگذر نمی توانست که دوره های تجدد را در امور سلطنت زودتر طی کند و با آنکه از یکطرف موازنة فكر امراء قوم را حمایه مینمود اوضاع سیاست خارجی نیز بحدی خلل پذیر بود که پس از انجام و سرکوبی آنها ولشکر کشی های پی در پی برای تحکیم امور سلطنتش کمتر وقت دست میداد و لی ( ۱۹۰)