Machine transcription
قسم دوم : محصول املاک حکومتی بود که توسط شخص امین الملک و بارئیس محکمة مالیات از تمام بلاد متصرفه و قصبات متعلقه از نزد زارعین چهاریک، و سه یکه باز یافت و به ذخائر ار تزاقی حکومت می افزودند .
قسم سوم : محصول عائدات باجگیری بود که از نزد مردمان کوچی تجارت پیشه، وظیفه بازرگان بلاد کشور حاصل میکردند. چنانچه عین همین وضعیت با جگیری و باخرج گیری باصطلاح امروز گمرک نامیده میشود که از حیث اسم تغییر یافته ولی مطابقت کلی داردو محصول زراعتی ومواشی را بر حسب احکام شرع شریف بطور عشر حاصل و عائد خزانۀ دولتی میکردند:
ولی ازینکه مستملکات حکومت تیمور شاهی به عین تحدیدات عصر اعلحضرت احمدشاه غازی محدود بود خراج بلاد هند وافغانستان ومشهد وغیره از بهترین مدارک عائداتی بود که به نفع حکومت افغانی تمام شده و به صرف کلیۀ امور لشکری و کشوری ومعاش هر فرد امراء قوم منقسم میگردید.
قسم چهارم : عائدات نقدی از اقوام دور دست کابل وقندهار که در معاملات مملکتی از قبیل عسکر وسائر معاونت های شخصی با مور محاربات آنوقته سهیم نمی بودند سالانه به تادیۀ پول نقد مکلف بودند و این محصول شخصی جزءعائدات سالانه وحکومت محسوب میشد :
توضیح: حکومت تیمورشاهی در پهلوی استقلال سیاسی خوداستقلال اقتصادی نیز داشت . زیرا که احتیاج حکومت آنوقت از بلاد هند و مشهد و داخل افغانستان امروزه بدون قید و شرط تحصیل وحوائج عمومی تکمیل میگردید و ازینکه به پیداوار ممالک متصرفۀ خویش بی نیاز بودند و به ممالک اجنبی احتیاجی نداشتند عائدات سالانه شان نسبت مصارف آنوقته بیشتر بوده و بلکه به زیادت ذخائر و پیمانه خزائن خود می افزودند :
«155»
تاریخ تیمورشاه (700) جلد ب عبد اللطیف و ـ محمد اعظم خان ـ ح عزیز الدین خان ـ ن رحیمداد خان 10 ـ 12ـ 1303
Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting. How this was measured.
