Page 27

نشر اسلام ۱۸ معتبرین اسلام عبرت بزرگی باشد . ما میخواستیم که تا اینجا فتوحات اسلامیه و آن دولتهای که در نشر دین و حمایت مسلمین کوشش و اجتهاد نموده اند ، ذکر و نقل کنیم . لهذا مجملاً از کیفیت انتشار دین مبین در سایهٔ غزا ، به اقطار عالم ذکر نمودیم . ولی برای نشر اسلام امر مهم دیگری بود که مؤرخین از ذکر آن اهمال نموده اند و این - انتشار دین است بنفس خودش بی فاتح و شمشیر و بدون جنگ و لشکر . این اگر چه در نشر اسلام بیش از شمشیر و غزا نائل مظفریت نشده است ، ولی از آن کمتر هم خدمت نکرده، بلکه با آن برابر موفقیت دیده است . امروز ما می بینیم که اهل آفریقا ، تا ماورای خط استواء جمیعاً ، همچنین بیش ترین جزیره های که در بحر محیط کبیر واقع اند، خیلی از اهل چین ،خصوصاً اهل ” یوننان “ مسلم هستند . ما میدانیم که برین مملکت های دور دست هیچ دولت اسلامیه ئی استیلا نکرده است . پس معلوم است که اهل این