Page image — the source of record
Machine transcription
١٦٤
شیخ سعدی بسیار شرح میگوید ۔
توان گفتن این با حقایق شناس ولی خرده گیرند اهل قیاس
که پس آسمان و زمین چیستند بنی آدم و دام و ددکیستند
پسندیده پرسیدی ای هوشمند بگویم، گرآید جوابت پسند
که هامون و دریا و کوه وفلک پری و آدمی زاده و دیووملک
همه هرچه هستند زان کمترند که با هستیش نام هستی برند
پس ازین یک حکایت تمثیلی هم نوشت که شخصی از کرم شب تاب پرسید که در روز چرا نمی برائی گفت که من شب و روزهمین جا هستم مگر مردم در روز بروشنی افتاب مرا نمی بینند، همه عالم بکرم شب تاب می ماند که اهل عالم بمقابله وجود حقیقی وجود آنرا نمی بینند این خیال را وحدت شهودی نامند وحضرت مجدد الف ثانی در مکتوبات همین مضمون را بتکرارثابت فرموده اند ۔
لیکن آهسته آهسته این خیال بعقیدهٔ وحدت الوجود کشید، یعنی هیچ شی سوای حق تعالی شانه اصلاًموجود نیست، و بالفاظ دیگر اینکه چیزی که موجوداند آن همه خداست ۔
این مسئله مشکل است که ایا این خیال در اسلام از کجا
Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting. How this was measured.