Page 243

۲۳۲ در سالی ۱۰۰ در هم مقرر شد و بعد سال بسال ترقی نمود، در پرورش یتیمان حفاظت خبرگیری یتیمان جایدا و شان که مانده میبود بسیار اهتمام می نمود و اکثر بذریعه تجارت ترقی میداد، چنانچه یکبار بحکم ابن العاص گفت که نزد من پیسه های یتیمان جمع شده و از سبب برآوردن زکوة کم شده میرود تو آنرا بتجارت مشغول بدارو هر چه نفع شود مرا بده، ۱۰۰۰ چنانچه ده هزار در هم با و سپرد و او بتجارت نموده به لک در هم رسید . وقتیکه در سئه ۱۸ در عرب قحط افتاد خیلی جراری نمود، اوّل تمام نقد و جنس انتظام قحط بیت المال را بمصرف قحط زدگان رساند، بعد ازان برای تمام افسرهای صوبجات نوشت که از هر جا غلّه روانه کنید چنانچه حضرت ابوعبیده چهار هزار بار اشتر غلّه پی هم فرستاد و حضرت عمرو عاص بیست جهاز غلّه از راه بحرقلزم روانه کرد که در هر جهاز سه هزار اردب غلّه بود (اردب تخمیناً دو من میباشد) و خود حضرت عمر برای ملاحظه جهازها تا بندر (جار) که از مدینه منوره سه منزل مسافه است تشریف برد و در بندرگاه دو جای کلان کلان تیار کرد، و زیدابن ثابت را حکم داد که جدول نام نویس قحط زدها را مفصل بسازد چنانچه جدول باقیدنام ومقدار غلّه تیار شد و به هر شخص برات داد و مطابق آن روزانه غلّه داده میشد، و بر برات مهر خود حضرت عمر ض بود، بر علاوه هر روزه بیست شتر را باهتمام خود ذبح و طبخ نموده